การค้า-ท่องเที่ยวจีนเนื้อหอม สั่งฟรีวีซ่าอังกฤษ-แคนาดา ใครได้เปรียบ?
สำนักข่าวต่างประเทศรายงานมาตรการใหม่ของจีน รัฐบาลปักกิ่งประกาศยกเว้นวีซ่าสำหรับผู้ถือหนังสือเดินทางสหราชอาณาจักรและแคนาดา สามารถเดินทางเข้าจีนได้ระยะเวลานานสูงสุด 30 วัน โดยเริ่มตั้งแต่วันที่ 17 กุมภาพันธ์นี้
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
กระทรวงการต่างประเทศของจีนระบุว่า การเดินทางเข้าประเทศโดยไม่ต้องใช้วีซ่านี้จะอนุญาตให้ครอบคลุมทั้งในวัตถุประสงค์เพื่อการท่องเที่ยว การดำเนินธุรกิจ หรือการเยี่ยมเยียนครอบครัวและมิตรสหาย โดยนโยบายดังกล่าวถูกกำหนดให้มีผลบังคับใช้เบื้องต้นจนถึงวันที่ 31 ธันวาคม ปี 2026
มาตรการดังกล่าวเกิดขึ้นหลังจากซอร์ เคียร์ สตาร์เมอร์ นายกรัฐมนตรีของอังกฤษ เดินทางเยือนประเทศจีนอย่างเป็นทางการเมื่อเดือนที่ผ่านมา ซึ่งเขาและประธานาธิบดี สี จิ้นผิง ของจีน ได้เห็นพ้องร่วมกันที่จะผ่อนปรนกฎระเบียบด้านการเดินทาง
สตาร์เมอร์กล่าวว่า ข้อตกลงนี้จะช่วยให้ภาคธุรกิจขยายตัวไปยังประเทศจีนได้ง่ายขึ้น อย่างไรก็ตาม ฝ่ายวิพากษ์วิจารณ์มองว่า ความพยายามของทำเนียบรัฐบาลสหราชอาณาจักรในการรื้อฟื้นความสัมพันธ์กับปักกิ่งนั้น เป็นการมองข้ามประเด็นด้านสิทธิมนุษยชนและความกังวลด้านความมั่นคงแห่งชาติที่ฝั่งตะวันตกประณามจีนมาโดยตลอด
มาตรการดังกล่าวมีผลดี-ผลเสียทางเศรษฐกิจอย่างไร? ใครได้เปรียบในสมการนี้ อ่านบทความฉบับเต็มใน Comment
สหราชอาณาจักรได้เปรียบ?
กระทรวงการต่างประเทศของจีนประกาศนโยบายฟรีวีซ่า เมื่อวันอาทิตย์ที่ 15 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมา โดยระบุว่า โครงการนี้จะช่วยอำนวยความสะดวกในการแลกเปลี่ยนระหว่างบุคลากรต่อบุคลากร ระหว่างจีนและประเทศอื่น ๆ ให้ดียิ่งขึ้น
การดำเนินการครั้งนี้ส่งผลให้กฎระเบียบสำหรับผู้ถือหนังสือเดินทางสหราชอาณาจักรและแคนาดา สอดคล้องกับอีก 50 ประเทศ ซึ่งรวมถึงฝรั่งเศส เยอรมนี อิตาลี ออสเตรเลีย และญี่ปุ่น
หลายฝ่ายมองว่า ชาวสหราชอาณาจักรจำนวนหลายแสนคนอาจได้รับประโยชน์จากการเปลี่ยนแปลงนี้ โดยข้อมูลจากสำนักงานสถิติแห่งชาติ ระบุว่า มีชาวอังกฤษเดินทางไปยังประเทศจีนประมาณ 620,000 คนในปี 2024
ทั้งนี้ ในระหว่างการเยือนจีนอย่างเป็นทางการในเดือนมกราคมที่ผ่านมา เซอร์ เคียร์ สตาเมอร์ กล่าวว่า ภาคธุรกิจของอังกฤษต่างเรียกร้องหาวิธีการที่จะขยายฐานการดำเนินงานในจีน ขณะที่สี จิ้นผิง ผู้นำจีนและสตาเมอร์ยังตกลงที่จะกระชับความสัมพันธ์ทางการค้าในด้านการบริการ การดูแลสุขภาพ เทคโนโลยีสีเขียว และการเงิน อย่างไรก็ตาม ยังไม่มีการประกาศข้อตกลงการค้าเสรีในวงกว้างแต่อย่างใด
การเดินทางเยือนจีนอย่างเป็นทางการของเซอร์ เคียร์ สตาร์เมอร์ ในครั้งนี้ ถือเป็นเหตุการณ์ประวัติศาสตร์ในรอบหลายปี เนื่องจากเป็นครั้งแรกที่นายกรัฐมนตรีอังกฤษเดินทางไปเยือนจีนนับตั้งแต่ยุคของนางเทเรซา เมย์ เมื่อปี 2018 ซึ่งสะท้อนถึงความพยายามในการ "รีเซ็ต" หรือรื้อฟื้นความสัมพันธ์ที่ตึงเครียดมานาน
อย่างไรก็ตาม ท่าทีที่เป็นมิตรนี้กลับถูกวิพากษ์วิจารณ์อย่างหนักจากกลุ่มนักการเมืองฝ่ายค้านและผู้ที่คลางแคลงใจในนโยบายของจีน ประเด็นที่กลายเป็นชนวนเหตุสำคัญคือ การที่รัฐบาลของเซอร์ เคียร์ ตัดสินใจอนุมัติโครงการก่อสร้างสถานเอกอัครราชทูตจีนแห่งใหม่ ซึ่งมีขนาดใหญ่โตเป็นพิเศษและตั้งอยู่ใจกลางกรุงลอนดอน โดยการอนุมัตินี้เกิดขึ้นเพียงไม่นานก่อนที่เขาจะออกเดินทางไปเจรจาที่ปักกิ่ง
การค้าแคนาดาได้หายใจ?
สำหรับแคนาดา นี่ไม่ใช่แค่ผลประโยชน์ที่พลเมืองจะสามารถเดินทางเข้าจีนได้โดยไม่ต้องเสียค่าวีซ่า แต่ภาพใหญ่คือการบรรลุข้อตกลง "หุ้นส่วนทางยุทธศาสตร์ใหม่" ระหว่างสองประเทศ ภายใต้การนำของนายกรัฐมนตรี มาร์ก คาร์นีย์ นับเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญที่ช่วยคลายความตึงเครียดทางการค้าที่สะสมมานานเกือบทศวรรษ
หัวใจสำคัญของดีลนี้คือการ "ยื่นหมูยื่นแมว" ที่ต่างฝ่ายต่างยอมถอยคนละก้าว จีนตกลงลดภาษีนำเข้า เมล็ดคาโนลา (Canola) ซึ่งเป็นสินค้าเกษตรส่งออกหลักของแคนาดา จากเดิมที่พุ่งสูงถึง 84% ให้เหลือเพียงประมาณ 15% ภายในเดือนมีนาคม 2026 นี้ พร้อมทั้งยกเลิกมาตรการกีดกันสินค้าเกษตรและสัตว์น้ำอื่นๆ เช่น ล็อบสเตอร์และถั่วลันเตา ซึ่งคาดว่าจะช่วยปลดล็อกคำสั่งซื้อส่งออกมูลค่ามหาศาลกว่า 3 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ ให้กลับมาคึกคักอีกครั้ง
ในขณะเดียวกัน แคนาดาได้ยอมผ่อนปรนกำแพงภาษีรถยนต์ไฟฟ้า (EV) จากจีน เพื่อแลกกับการฟื้นฟูความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจ โดยปรับลดภาษีจากระดับ 100% ที่เคยประกาศใช้ในยุครัฐบาลก่อน ลงมาเหลือเพียง 6.1% สำหรับโควตานำเข้ารถ EV จำนวน 49,000 คันต่อปี มาตรการนี้ไม่เพียงแต่ช่วยลดต้นทุนให้ผู้บริโภคชาวแคนาดาที่ต้องการรถยนต์ราคาเข้าถึงได้ แต่ยังเป็นการเปิดประตูให้เกิดการร่วมทุนในอุตสาหกรรมเทคโนโลยีสะอาดและพลังงานเขียวระหว่างสองประเทศ ซึ่งเป็นฟันเฟืองสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจยุคใหม่ที่แคนาดากำลังเร่งผลักดัน
นโยบาย "ฟรีวีซ่า 30 วัน" ยังเปรียบเสมือนน้ำมันหล่อลื่นที่ช่วยให้ฟันเฟืองทางธุรกิจหมุนได้คล่องตัวขึ้น การยกเว้นวีซ่าช่วยตัดวงจรความล่าช้าและค่าใช้จ่ายซ้ำซ้อนของเหล่านักธุรกิจและผู้บริหารที่ต้องเดินทางไปเจรจาดีลในจีน สภาหอการค้าแคนาดามองว่าความสะดวกนี้จะช่วยร่นระยะเวลาการปิดดีลธุรกิจสำคัญให้เร็วขึ้นหลายสัปดาห์ และเมื่อผนวกกับการรื้อฟื้นกลไก "การหารือทางเศรษฐกิจระดับสูง" (ขึ้นมาใหม่ จึงนับเป็นสัญญาณบวกว่าภาคการค้าของแคนาดากำลังได้กลับมา "หายใจ" ได้ทั่วท้องอีกครั้งในตลาดที่มีผู้บริโภคกว่า 1,400 ล้านคน
