ประท้วงอิหร่านเจ็บหนัก กลุ่มสิทธิฯ รายงานตายแล้ว 500
วันอาทิตย์ที่ 11 มกราคม 2569 กลุ่มทำงานเพื่อสิทธิฯ รายงานว่า สถานการณ์ความไม่สงบในอิหร่านได้ทำให้มีผู้เสียชีวิตแล้วกว่า 500 คน ในขณะเดียวกัน รัฐบาลอิหร่านขู่โจมตีฐานทัพทางทหารของสหรัฐฯ หากโดนัลด์ ทรัมป์เข้าแทรกแซงในนามของผู้ประท้วง
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
สถานการณ์ปัจจุบัน
การประท้วงเริ่มต้นขึ้นตั้งแต่วันที่ 28 ธันวาคม 2568 ตอบโต้วิกฤตเศรษฐกิจตกต่ำของประเทศ ที่เงินเฟ้อทะยานขึ้นสูง และปัญหาอื่น ๆ อีกหลายประการ การประท้วงเรื่องเศรษฐกิจขยายกลายเป็นการประท้วงต่อต้านรัฐบาล กลุ่มผู้นำทางศาสนาที่ปกครองประเทศมาตั้งแต่การปฏิวัติอิลามปี 1979
ภาพวิดีโอที่เผยแพร่ออกมาเมื่อคืนวันเสาร์ที่ 10 ฉายภาพกลุ่มคนเดินขบวนในช่วงกลางคืน ปรบมือ และตะโกนว่า “ไม่มีจุดจบก็ไม่มีจุดเริ่มต้น”
ภาพวิดีโอจากทางเหนือของเมืองแมชแฮด (สำนักข่าว Reuterts ยืนยันสถานที่แล้ว) เมืองใหญ่อันดับ 2 ของประเทศอิหร่าน ปรากฎภาพกลุ่มควันจากกองไฟบนถนน ลอยขึ้นสู่ท้องฟ้ายามกลางคืน ภาพผู้ประท้วงสวมใส่แมส และถนนเต็มไปด้วยเศษซากปรักหักพัง เรายังสามารถได้ยินเสียงระเบิดดังขึ้นได้จากวิดีโออีกชิ้นหนึ่ง
สถานีโทรทัศน์ของรัฐบาลฉายภาพถุงใส่ร่างผู้เสียชีวิตอยู่บนถนนหน้าสำนักงานชันสูตรศพกรุงเตหะราน สถานีฯ กล่าวว่า ร่างเหล่านี้เป็นของเหยื่อ กระทำโดย “กลุ่มก่อการร้ายติดอาวุธ” นอกจากนี้ ยังมีภาพของญาติมิตรเหยื่อเหล่านั้นรวมตัวกันหน้าศูนย์นิติเวชศาสตร์คาห์ริซัคในเตหะรานเพื่อรอผลการชันสูตร
นี่เป็นการประท้วงครั้งใหญ่ที่สุดต่อกลุ่มผู้นำทางศาสนารัฐอิสลามตั้งแต่ปี 2022 พร้อมทั้งยังมีประธานาธิบดีสหรัฐฯ แสดงท่าทีพร้อมแทรกแซงแล้วหลายครั้ง
รายงานความสูญเสีย UN เรียกร้องเคารพสิทธิมนุษชน
HRANA คือกลุ่มทำงานเพื่อสิทธิฯ สหรัฐฯ ที่ทำงานอยู่ในอิหร่าน กลุ่มยืนยันการเสียชีวิตของผู้ประท้วงแล้วกว่า 490 ราย เจ้าหน้าที่รักษาความปลอดภัยอีก 48 ราย และมีผู้ประท้วงถูกจับกุมตัวอีก 10,600 คนภายใน 2 สัปดาห์
ด้านรัฐบาลอิหร่านเองยังไม่ได้เปิดเผยตัวเลขผู้เสียชีวิต และสำนักข่าวต่างประเทศ Reutets กล่าวว่า ยังไม่สามารถยืนยันความถูกต้องตัวเลขได้
เลขาธิการสหประชาชาติ นายอันโตนิอู กุแตเรซ กล่าวว่า เขารู้สึกตกตะลึงกับความรุนแรงจากทางการอิหร่าน และขอให้ยับยั้งชั่งใจให้ได้มากที่สุด
“สิทธิในการแสดงออกอย่างเสรี การรวมกลุ่ม และการชุมนุมอย่างสันติจะต้องได้รับกาเคารพและถูกปกป้อง” กุแตเรซกล่าวบน X
ทางการอิหร่านชี้ จลาจลครั้งนี้สหรัฐฯ-อิสราเอลคือเบื้องหลัง
ทางการอิหร่านกล่าวโทษสหรัฐฯ และอิสราเอลว่า กระตุ้นให้เกิดความไม่สงบในประเทศครั้งนี้ ทั้งยังเรียกร้องให้มีการชุมนุมทั่วประเทศวันนี้ (จันทร์ที่ 12 มกราคม 69) เพื่อประณามอำนาจนอกประเทศที่สื่อของทางการอิหร่านเรียกว่า “การกระทำของผู้ก่อการร้ายนำโดยสหรัฐฯ และอิสราเอล”
ประธานาธิบดีอิหร่าน มาซูด เปเซซเคียน กล่าวว่า อิสราเอลและสหรัฐฯ เป็นผู้ควบคุมให้ก่อความไม่สงบมั่นคงครั้งนี้ และศัตรูของอิหร่านได้ส่งศัตรู “ผู้ซึ่งเผามัสยิด ปล้นธนาคาร และทำลายทรัพย์สินสาธารณะ” มาในประเทศ
“ญาติมิตรทั้งหลายผมขอร้องพวกท่าน อย่าปล่อยให้ลูกหลานวัยเยาว์ของพวกท่านไปร่วมการจลาจลและกลุ่มก่อการร้าย กลุ่มที่ตัดหัวและฆ่าแกงประชาชน” เขากล่าวในบทสัมภาษณ์กับสถานีโทรทัศน์ ทั้งเสริมว่า รัฐบาลพร้อมรับฟังและแก้ไขปัญหาเศรษฐกิจให้ประชาชน
เมื่อวันอาทิตย์ที่ 12 มกราคม 2569 กระทรวงการต่างประเทศของอิหร่านได้เรียกเอกอัครราชทูตอังกฤษเข้าพบเพื่อประท้วงกรณี 'ถ้อยคำเชิงแทรกแซง' ของรัฐมนตรีต่างประเทศอังกฤษ รวมถึงเหตุการณ์ที่มีผู้ประท้วงปลดธงชาติอิหร่านลงจากอาคารสถานเอกอัครราชทูตในกรุงลอนดอน แล้วแทนที่ด้วยธงในรูปแบบที่เคยใช้ก่อนการปฏิวัติอิสลามในปี 1979
ในวันเดียวกัน อิหร่านประกาศไว้ทุกข์เป็นเวลา 3 วันทั่วประเทศ “เพื่อเป็นเกียรติแก่ผู้พลีชีพที่เสียชีวิตในการต่อต้านสหรัฐอเมริกาและระบอบไซออนิสต์” สื่อทางการอิหร่านรายงาน
สถานีโทรทัศน์อิหร่านถ่ายทอดการจัดขบวนแห่ศพในเมืองทางภาคตะวันตก เช่น กอชซารอน (Gachsaran) และยาซูจ (Yasuj) เพื่อไว้อาลัยแก่เจ้าหน้าที่ฝ่ายความมั่นคงที่เสียชีวิตจากการประท้วง
ขณะที่สถานีโทรทัศน์ของรัฐรายงานว่า จะมีการประกอบพิธีฝังศพเจ้าหน้าที่ฝ่ายความมั่นคงจำนวน 30 นาย ณ เมืองอิสฟาฮาน (Isfahan) ทางตอนกลางของประเทศ และระบุว่า มีเจ้าหน้าที่อีก 6 นายถูกสังหารโดย 'ผู้ก่อจลาจล' ในเมืองเคอร์มานชาห์ (Kermanshah) ทางภาคตะวันตก
อิหร่านสั่นคลอนหรือไม่
แม้ว่าทางการอิหร่านจะเคยผ่านพ้นเหตุการณ์ประท้วงในอดีตมาได้ แต่การประท้วงระลอกล่าสุดนี้ เกิดขึ้นในช่วงที่รัฐบาลเตหะรานยังคงอยู่ระหว่างการฟื้นตัวจากภาวะสงครามในปีที่ผ่านมา ประกอบกับสถานะในภูมิภาคที่อ่อนแอลงจากการที่กลุ่มพันธมิตรอย่างฮิซบอลเลาะห์ในเลบานอนถูกโจมตีอย่างหนัก นับตั้งแต่เหตุการณ์ที่กลุ่มฮามาสบุกโจมตีอิสราเอลเมื่อวันที่ 7 ตุลาคม 2023
อลัน ไอยร์ อดีตนักการทูตสหรัฐฯ และผู้เชี่ยวชาญด้านอิหร่านยังไม่คิดว่าการประท้วงครั้งนี้จะโค่นล้มรัฐบาลได้
“ผมคิดว่า [ทางการอิหร่าน] จะปราบปรามกลุ่มประท้วงลงได้ในที่สุด แต่หลังจากนั้นก็จะอ่อนแอลงอย่างมาก” เขากล่าว ให้เหตุผลว่าชนชั้นนำของอิหร่านยังเหนียวแน่น และยังไม่มีการจัดตั้งฝ่ายค้านอย่างเป็นระบบ
ที่มา: Reuters
