
เมื่อวานนี้ “พรรคประชาชนแมลงสาบ” ออกประท้วงบนถนนหลังมีข่าวฉาวว่า ข้อสอบรั่วในโซเชียลมีเดีย โดยเฉพาะข้อสอบแพทย์ ทำให้รัฐบาลต้องให้เด็กทุกคนสอบใหม่ และปฏิเสธทุกข้อกล่าวหาที่ว่ารัฐบาลเพิกเฉยต่อปัญหา ซึ่งสร้างความไม่พอใจกับเด็ก Gen Z และนักรณรงค์ต่าง ๆ เป็นอย่างมากทั่วประเทศ
Spotlight จะพาไปอ่านเรื่องราวความเป็นมาของพรรคนี้กัน!
พรรคนี้เริ่มต้นขึ้นเมื่อเดือนพฤษภาคม หลังจากที่สุริยา กันต์ หัวหน้าผู้พิพากษาศาลฎีกาของอินเดีย ได้พูดเปรียบเทียบเด็กอินเดียที่ว่างงานว่า เป็น "แมลงสาบ" และ "ปรสิต" ในระหว่างการไต่สวนคดีหนึ่ง (ซึ่งในเวลาต่อมาท่านได้ชี้แจงว่า คำพูดนั้นถูกนำไปตีความผิดไปจากบริบทจริง)
ในขณะนั้น “อภิชิต ทิปเก” บัณฑิตสาขาประชาสัมพันธ์วัย 30 ปีกำลังหางานทำในสหรัฐฯ รู้สึกโมโหกับคำพูดนั้นมาก ๆ เขากล่าวว่า “ทำไมคนที่ขึ้นชื่อว่าเป็นผู้พิทักษ์รัฐธรรมนูญกล้าที่จะเปรียบเทียบเยาวชนกับแมลงสาบ?” ซึ่งในประเทศอินเดีย แม้ว่าเศรษฐกิจจะเติบโตอย่างรวดเร็ว แต่ก็เป็นหนึ่งในประเทศที่เผชิญกับความท้าทายในการหางานที่มั่นคง และรายได้ดี
ทปเกจึงโพสต์ระบายความรู้สึกบน X ว่า "จะเกิดอะไรขึ้นหากแมลงสาบทั้งหมดมารวมตัวกัน?" ซึ่งเขามาเผยกับสำนักงานข่าวต่างประเทศทีหลังว่า เขาไม่ได้มีเจตนาจะปลุกระดมนักศึกษาให้รวมตัวประท้วง แต่โพสต์นั้นกลับไวรัล ทำให้ทิปเกเกิดไอเดียขึ้นมาว่า “ทำไมเราไม่สร้างแพลตฟอร์มล้อเลียนขึ้นมาเลยล่ะ?”
หลังจากมีไอเดียนี้เกิดขึ้น ทิปเกจึงเริ่มต้นสร้างแพลตฟอร์มล้อเลียนอย่างจริงจังขึ้นมาโดยใช้ชื่อว่า “Cockroach Janta Party (CJP)” ซึ่งเป็นการล้อชื่อพรรครัฐบาล Bharatiya Janata Party (BJP) ของอินเดีย
ภายในเวลาเพียง 2 ชั่วโมงแรก มีผู้ลงชื่อสมัครร่วมขบวนสูงถึง 50,000 คน และมีผู้เข้าร่วมมากกว่า 30,000 คนภายในเวลา 24 ชั่วโมงแรกหลังเปิดตัวเว็บไซต์ ปัจจุบันอินสตาแกรมของ CJP มีผู้ติตดามกว่า 23 ล้านคน ซึ่งมากกว่าบัญชีหลักของพรรครัฐบาล BJP กว่า 14 ล้านคน
ขบวนการนี้ขับเคลื่อนโดยกลุ่มเด็ก Gen Z เป็นหลัก ส่วนมากเป็นคนที่อัดอั้นใจต่อระบบมานานกว่า 10 ปี และรู้สึกว่าไม่มีพรรคการเมืองไหนรับฟังปัญหาของพวกเขาจริง ๆ สักครั้ง นี่จึงเป็นมากกว่าเทรนด์โซเชียลมีเดีย
เมื่อวันจันทร์ที่ 20 กรกฎาคมผ่านมา ผู้สนับสนุนพรรค CJP หลายพันคนได้มารวมตัวกันที่ Jantar Mantar ใจกลางกรุงนิวเดลี เพื่อเดินขบวนไปยังรัฐสภาอินเดีย
ชนวนเหตุสำคัญที่ทำให้การเคลื่อนไหวออนไลน์เปลี่ยนเป็นการประท้วงบนถนนเมื่อวันที่ 20 กรกฎาคมที่ผ่านมาคือ มีข่าวฉาวว่าข้อสอบรั่วในโซเชียลมีเดีย โดยเฉพาะข้อสอบแพทย์ ทำให้รัฐบาลต้องให้เด็กทุกคนสอบใหม่ สิ่งนี้จึงสร้างความไม่พอใจให้กับเยาวชนหลายล้านคน เพราะการสอบดังกล่าวเป็นกุญแจสำคัญสำหรับอนาคตเด็กอินเดียหลาย ๆ คน ซึ่งรัฐบาลอินเดียภายใต้การนำของนายกรัฐมนตรีนเรนทรา โมดี ปฏิเสธทุกข้อกล่าวหาที่ว่ารัฐบาลเพิกเฉยต่อปัญหา นี่จึงเป็นการสะท้อนให้เห็นถึงวิกฤตในระบบการศึกษาในวงกว้าง
พรรคประชาชนแมลงสาบรวมตัวกันออกประท้วงบนถนนโดยมีข้อเรียกร้องสำคัญดังนี้
ทิปเก ผู้ก่อตั้งพรรคแมลงสาบกล่าวว่า ระบบต้องมีการปฏิรูปใหม่อย่างจริงจัง เพราะระบบตอนนี้ไม่สามารถจัดการ หรือรับผิดชอบแม้แต่สิ่งง่าย ๆ ที่เป็นพื้นฐานได้
แม้พรรคประชาชนแมลงสาบ (CJP) จะเริ่มต้นจากการเสียดสีทางการเมืองบนออนไลน์ แต่ปัจจุบันได้รับการสนับสนุนจากพรรคฝ่ายค้านบางส่วน และขยายการเคลื่อนไหวไปยังหลายเมือง รวมถึงมุมไบ เบงกาลูรู และนาคปุระ
อเจย์ ซิงกาเด ศาสตราจารย์ด้าน IT วัย 33 ปีกล่าวว่า ประเด็นเรื่องการมีข้อสอบรั่วไหลทำให้เขาตัดสินใจเข้าร่วมการประท้วงนี้ด้วย แม้ว่าเขาจะไม่ใช่นักศึกษาแล้วก็ตาม แต่เขาต้องการจะเรียกร้องความยุติธรรมให้กับนักศึกษาทุกคน
ในการประท้วงล่าสุด ตำรวจได้ยิงแก๊สน้ำตา และใช้กระบองเข้าสลายการชุมนุมหลังจากผู้ประท้วงพยายามฝ่าแนวกั้นความปลอดภัย ส่งผลให้มีผู้ประท้วง และเจ้าหน้าที่ตำรวจได้รับบาดเจ็บหลายสิบราย
อย่างไรก็ตาม รัฐบาลภายใต้การนำของนายกรัฐมนตรีนเรนทรา โมดี ปฏิเสธที่จะเปิดการเจรจา หรือรับข้อเรียกร้องอย่างเป็นทางการ โดยรัฐมนตรีกระทรวงศึกษาธิการได้กล่าวหากลุ่มผู้เคลื่อนไหวว่า ทำงานเพื่อบ่อนทำลายประเทศ
ในขณะเดียวกัน อภิชิต ทิปเก (ผู้ก่อตั้งพรรคแมลงสาบ ซึ่งเคยทำงานเป็นนักวางแผนกลยุทธ์การสื่อสารให้พรรคฝ่ายค้าน Aam Aadmi Party มาก่อน) ยืนยันว่า เขาไม่มีเจตนาที่จะเปลี่ยนขบวนการเคลื่อนไหวนี้ให้กลายเป็นพรรคการเมืองลงสู้ศึกเลือกตั้งจริง ๆ เนื่องจากเขามองว่าผลการเลือกตั้งถูกล็อกไว้ล่วงหน้าแล้ว แต่ขบวนการ CJP จะยังคงทำหน้าที่เป็นตัวแทนในการแสดงความโกรธแค้น และเรียกร้องความเป็นธรรมให้กับเยาวชนต่อไป