สหรัฐฯ -อิหร่านปวดหัว! อิสราเอล-เลบานอนตกลงกันได้ แต่ฮิซบอลเลาะห์ไม่สน
สืบเนื่องจากเหตุการณ์การรุกรานโจมตีอย่างเต็มรูปแบบของอิสราเอลในเลบานอนเมื่อวันจันทร์ที่ผ่านมา แม้ว่าจะมีการทำข้อตกลงหยุดยิงบางส่วนกันไปแล้ว แต่ในแต่ละวันที่ผ่านมา การโจมตีของอิสราเอลในเลบานอนกลับรุนแรงขึ้นเท่าตัว จนกลายเป็นการรุกรานของอิสราเอลในเลบานอนที่ลึกที่สุดในรอบ 25 ปีที่ผ่านมา
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
Spotlight จะพาไปดูว่าแล้วสถานการณ์ปัจจุบันระหว่างสองประเทศนี้เป็นอย่างไรบ้าง?
ย้อนรอยประวัติศาสตร์สงครามอิสราเอล และเลบานอน
เลบานอนถูกดึงเข้าสงครามระหว่างสหรัฐฯ อิสราเอล และอิหร่านตั้งแต่วันที่ 2 มีนาคมที่ผ่านมา หลังจากที่อิสราเอลสังหารผู้นำสูงสุดของอิหร่าน ซึ่งสร้างความโกรธแค้นอย่างหนักกับกลุ่มฮิซบอลเลาะห์ พวกเขาจึงยิงจรวดใส่อิสราเอลเพื่อเป็นการตอบโต้กลับ และเพื่อเป็นการประกาศตนในการสนับสนุนอิหร่าน และหลังจากนั้นอิสราเอลจึงโจมตีทางอากาศ และบุกรุกรานทางตอนใต้ของเลบานอนเพื่อไล่ล่ากลุ่มฮิซบอลเลาะห์
กลุ่มฮิซบอลเลาะห์ เป็นกองกำลังมุสลิมนิกายชีอะห์ และเป็นกลุ่มหัวรุนแรงทางการเมืองในเลบานอน ซึ่งเป็นกลุ่มมีความขัดแย้งกับอิสราเอลนับหลายครั้ง ทำให้อิสราเอล และหลายประเทศรวมถึง สหราชอาณาจักร และสหรัฐฯ จัดให้เป็นกลุ่มก่อการร้าย
เมื่อวันที่ 16 เมษายนที่ผ่านมา สหรัฐฯ ได้เป็นตัวกลางในการไกล่เกลี่ยทำข้อตกลงหยุดยิงระหว่างอิสราเอล และเลบานอน แต่ก็ไม่เป็นผลสำเร็จ และเมื่อวันจันทร์ที่ผ่านมา (1 มิถุนายน) หลังจากที่กลุ่มฮิซบอลเลาะห์โจมตีด้วยโดรน และจรวดในทางเหนือของอิสราเอล เบนจามิน เนทันยาฮู นายกรัฐมนตรีอิสราเอลได้มีคำสั่งให้กองทัพอิสราเอลโจมตีตอบโต้เลบานอนอย่างเต็มรูปแบบ จนกลายเป็นการรุกรานของกองทัพอิสราเอลที่ลึกที่สุดในรอบกว่า 25 ปี โดยเข้ายึดปราสาทโบฟอร์ดสมัยยุคกลางได้สำเร็จ พร้อมกล่าวว่า ตนกลับมาอย่างแข็งแกร่งอีกครั้ง ซึ่งการโจมตีครั้งนี้มีผู้เสียชีวิตอย่างน้อย 12 คน และบาดเจ็บอีก 35 คน
ซึ่งนับตั้งแต่เริ่มสงครามมา กระทรวงสาธารณสุขเผยว่า มีทหาร และพลเรือนเสียชีวิตในเลบานอนรวมแล้วไม่น้อยกว่า 3,516 คน องค์การสหประชาชาติรายงานเสริมว่า มีคนลงทะเบียนเป็นผู้พลัดถิ่นในเลบานอนมากกว่า 1 ล้านคน
นอกจากนี้ กระทรวงสาธารณสุขกล่าวเสริมว่า ในช่วง 3 เดือนที่ผ่านมา มีเจ้าหน้าที่กู้ภัย และบุคลากรทางการแพทย์ในเลบานอนเสียชีวิตจากการโจมตีของอิสราเอลอย่างน้อย 128 คน ซึ่งทางกระทรวงกล่าวว่า นี่เป็นการขัดต่อกฎหมายมนุษยธรรมระหว่างประเทศ เพราะเป็นการโจมตีรถพยาบาลโดยตรง ซึ่งทางอิสราเอลยังไม่แสดงความคิดเห็นอะไรต่อการกล่าวถึงนี้ แต่เคยอ้างว่า รถพยาบาลเหล่านี้ถูกนำไปใช้ในภารกิจทางทหาร ซึ่งไม่มีหลักฐานใด ๆ มาสนับสนุนการกล่าวอ้างนี้
ล่าสุด เมื่อวันพุธที่ผ่านมา (3 มิถุนายน) อิสราเอลได้โจมตีหลายพื้นที่ทางตอนใต้ของประเทศเลบานอน โดยแหล่งข่าวความมั่นคงของเลบานอนเผยว่า การโจมตีด้วยโดรนของอิสราเอลทำให้มีผู้เสียชีวิตอย่างน้อย 9 คนในตอนใต้ของเลบานอน รวมถึงมีการโจมตีรถยนต์ 1 คัน ซึ่งเลบานอนได้ประณามอิสราเอลว่า การโจมตีนี้มีเจตนามุ่งเป้าไปที่กำลังพล ยานพาหนะ และที่ตั้งทางหาร
สรุปข้อตกลงหยุดยิงในวันพูธ ณ กรุงวอชิงตัน
หลังจากเหตุการณ์ที่น่าสลดนี้เกิดขึ้น ล่าสุดกระทรวงการต่างประเทศของสหรัฐฯ ได้แถลงการณ์ถึงข้อตกลงที่เกิดขึ้นระหว่างอิสราเอล และเลบานอนว่า ทั้งคู่ได้ตกลงที่จะหยุดยิงแล้ว ซึ่งข้อตกลงนี้ขึ้นอยู่กับพฤติกรรมของกลุ่มฮิซบอลเลาะห์ ซึ่งจะเป็นผลก็ต่อเมื่อกลุ่มฮิซบอลเลาะห์หยุดยิงอย่างสิ้นเชิงเท่านั้น และรวมถึงการอพยพสมาชิกกลุ่มฮิซบอลเลาะห์ออกจากพื้นที่ที่อิสราเอลควบคุมในเลบานอนตอนใต้ด้วย ตั้งแต่แม่น้ำลิทานีไปจนถึงชายแดน
แถลงการณ์ระบุเพิ่มเติมว่า ทุกประเทศยืนยันอีกครั้งว่า อนาคตความสัมพันธ์ระหว่างอิสราเอล และเลบานอนจะต้องขึ้นอยู่กับการตัดสินใจโดยรัฐบาลอธิปไตยของทั้งสองประเทศเท่านั้น ในขณะเดียวกัน แถลงการณ์เผยว่า สหรัฐฯ จะช่วยชี้นำการจัดตั้งเขตนำร่อง ซึ่งกองทัพเลบานอนจะเข้าควบคุมดินแดนเพียงฝ่ายเดียว โดยจะกีดกันกลุ่มที่ไม่ใช่รัฐออกทั้งหมด นอกจากนี้ ก่อนจะมีแถลงการณ์นี้เกิดขึ้น มาร์โก รูบิโอ รัฐมนตรีต่างประเทศของสหรัฐฯ กล่าวกับสำนักงานข่าวต่างประเทศว่า เขาหวังว่าจะมีการจัดทำแผนปฏิบัติการเพื่อความมั่นคงให้เลบานอนเป็นอิสระจากกลุ่มฮิซบอลเลาะห์เกิดขึ้น
การทำข้อตกลงนี้ เป็นการเสริมจากการทำข้อตกลงเดิมที่เกิดขึ้นเมื่อวันจันทร์ที่ผ่านมา (1 มิถุนายน) ว่าด้วยอิสราเอลจะหยุดทิ้งระเบิดในกรุงเบรุต และกับการที่กลุ่มฮิซบอลเลาะห์หยุดโจมตีอิสราเอล โดยทั้ง 2 ประเทศตกลงกันว่า จะมีการพบปะกันอีกครั้งในวันที่ 22 มิถุนายนนี้ เพื่อหารือเพิ่มเติมโดยมีเป้าหมายเพื่อบรรลุข้อตกลงที่ครอบคลุม ซึ่งทั้งหมดนี้ ล่าสุดกลุ่มฮิซบอลเลาะห์ยังไม่มีการแสดงความคิดเห็นใด ๆ ต่อข้อตกลงนี้
ในขณะเดียวกัน ข้อตกลงนี้ยังสร้างคำถามให้กับคนทั่วโลกอยู่ เนื่องจากก่อนมีการแถลงการณ์นี้เกิดขึ้น ผู้นำของอิสราเอลได้ออกมาเตือนว่า กองทัพของอิสราเอลจะกลับมาโจมตีฐานที่มั่นของฮิซบอลเลาะห์ ซึ่งรู้จักกันดีในนามของ “ดะฮีห์” หากกลุ่มฮิซบอลเลาะห์เปิดฉากโจมตีทางเหนือของอิสราเอล โดยรัฐบาลเลบานอนกล่าวว่า กลุ่มฮิซบอลเลาะห์ได้ยืนยันและยอมรับแล้ว แต่มาห์มูด กามาตี สมาชิสภาการเมืองของกลุ่มฮิซบอลเลาะห์กลับให้สัมภาษณ์กับสำนักงานข่าวต่างประเทศว่า ไม่มีข้อตกลงหยุดยิงใด ๆ ทั้งนั้น มีแต่การคุ้มครองเมืองดาฮิเยห์เท่านั้น
นอกจากนี้ มาห์มูดยังยืนยันว่า กลุ่มฮิซบอลเลาะห์จะไม่ปฏิบัติตามข้อผูกพันใด ๆ ที่อิสราเอล และเลบานอนได้ตกลงกันไว้ในกรุงวอชิงตัน โดยพวกเขาเผยว่า เขาไม่คิดว่าการเจรจานี้เกี่ยวข้องกับพวกเขา และพวกเขาได้ปฏิเสธการเจรจาเหล่านั้นอย่างเป็นทางการไปแล้ว
สงครามนี้จะสะเทือนข้อตกลงระหว่างสหรัฐฯ และอิหร่านหรือไม่?
ภายหลังทำข้อตกลง อิหร่านได้ออกมาเตือนสหรัฐฯ ว่า ข้อตกลงหยุดยิงจะต้องรวมเลบานอนเข้าไปด้วย และหากอิสราเอลยังคงรุกรานเบรุตต่อไป กองกำลังของอิหร่านก็พร้อมจะเดินหน้าโจมตีอย่างเต็มที่เช่นกัน
แต่โดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐฯ กล่าวกับสำนักงานข่าวต่างประเทศว่า ตนต้องการจะแยกการเจรจาระหว่างสหรัฐฯ และอิหร่านออกจากเรื่องสงครามอิสราเอล และเลบานอน โดยทรัมป์กล่าวเสริมว่า ลำดับความสำคัญสูงสุดของเขาคือ การหยุดอิหร่านจากการครอบครองอาวุธนิวเคลียร์ ซึ่งอิหร่านตอบโต้ว่า โครงการนิวเคลียร์มีจุดประสงค์เพื่อความสันติเท่านั้น โดยทั้งคู่คาดว่าอาจมีความคืบหน้าในการเจรจาได้เร็วที่สุดคือภายในสัปดาห์นี้
