ย้อนอดีต-ตีความหมายของ "หอฟ้าเทียนถาน" โบราณสถาน 600 ปีที่ทรัมป์ไปชม
การเดินทางเยือนกรุงปักกิ่งของประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์รอบล่าสุดนี้ ถูกจับตามองเป็นพิเศษ เพราะเกิดขึ้นท่ามกลางสถานการณ์โลกวุ่นวาย จากทั้งสงครามภาษีและสงครามอิหร่าน ยังไม่นับรวมความขัดแย้งในอีกหลายมุมโลก
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
ดังนั้นการเตรียมการจึงใช้เวลาค่อนข้างยาวนาน และการที่จีนจะเลือก “สถานที่” ต้อนรับผู้นำสหรัฐฯ ครั้งนี้ ย่อมต้องมีความหมายที่ลึกซึ้งมากเกินกว่าการโชว์ความยิ่งใหญ่ของแดนมังกรอย่างแน่นอน
เมื่อทรัมป์เข้าไปเยือน “หอฟ้าเทียนถาน” หรือ Temple of Heaven ทรัมป์ถึงกับกล่าวชื่นชมว่า จีนเป็นประเทศที่สวยงาม
เหล่านักวิเคราะห์ต่างชาติมองทันทีว่า การที่จีนเลือกหอฟ้าเทียนถานเป็นหนึ่งในสถานที่ที่พาทรัมป์ไปเยี่ยมชม อาจจะมีความหมายถึง สันติภาพ ความรุ่งเรือง ความชอบธรรมทางการเมือง และอาจรวมถึง‘เจตจำนงแห่งสวรรค์’”
Spotlight พาย้อนดูอดีต “หอฟ้าเทียนถาน” คือโบราณสถานที่มีความสำคัญเช่นไร เพราะที่นี่ คือสถานที่ขอพรของฮ่องเต้ หรือโอรสสวรรค์ และในการเยือนครั้งนี้ รัฐบาลจีนต้องการสื่ออะไรผ่านหอโบราณแห่งนี้
สถานที่แห่งการบวงสรวงสวรรค์
Temple of Heaven หรือ “หอฟ้าเทียนถาน” เป็นกลุ่มสถาปัตยกรรมพิธีกรรมหลวงของจีน ตั้งอยู่ทางตะวันออกเฉียงใต้ของกรุงปักกิ่ง ใจกลางประเทศจีน สร้างขึ้นระหว่างปี 1406–1420 ในรัชสมัยจักรพรรดิหย่งเล่อแห่งราชวงศ์หมิง ซึ่งเป็นจักรพรรดิองค์เดียวกับที่โปรดให้สร้างพระราชวังต้องห้ามในกรุงปักกิ่ง
จักรพรรดิแห่งราชวงศ์หมิงและราชวงศ์ต่อมาคือ ราชวงศ์ชิง จะเดินทางมาประกอบพิธีบวงสรวงสวรรค์ เพื่อขอให้พืชผลอุดมสมบูรณ์และประกอบพิธีตามฤดูกาลต่าง ๆ
แต่หอฟ้าเทียนถานแห่งนี้ผ่านสงครามและการต่อสู้มานับครั้งไม่ถ้วน และเคยถูกกองกำลังพันธมิตรอังกฤษ-ฝรั่งเศสเข้ายึดครองระหว่างสงครามฝิ่นครั้งที่สอง และในปี 1900 ช่วงเหตุการณ์กบฏนักมวย กลุ่มพันธมิตรแปดชาติได้ใช้พื้นที่แห่งนี้เป็นศูนย์บัญชาการชั่วคราวในกรุงปักกิ่งนานถึงหนึ่งปี
หลังราชวงศ์ชิงล่มสลาย พื้นที่แห่งนี้ถูกปล่อยปละละเลย ส่งผลให้อาคารหลายส่วนทรุดตัวและพังเสียหาย
ในปี 1914 หยวน ซื่อไข่ ประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐจีน ได้จัดพิธีบวงสรวงแบบจักรพรรดิหมิงขึ้นที่นี่ เพื่อสนับสนุนความพยายามสถาปนาตนเองเป็นจักรพรรดิแห่งจีน
ต่อมาในปี 1918 พื้นที่แห่งนี้ถูกเปลี่ยนเป็นสวนสาธารณะและเปิดให้ประชาชนเข้าชมเป็นครั้งแรก
แต่เช่นเดียวกับโบราณสถานจำนวนมากในจีน หอฟ้าเทียนถานตกเป็นเป้าหมายของการทำลายล้างในช่วงปฏิวัติวัฒนธรรม โดยแท่นบูชาหลักกลางวิหารถูกทำลาย และเศษซากบางส่วนถูกนำไปทิ้งกระจัดกระจายในสวนโดยรอบ
สถานที่แห่งนี้ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกโดยองค์การยูเนสโกในปี 1998 และถูกยกย่องว่าเป็นผลงานชิ้นเอกด้านสถาปัตยกรรมและการออกแบบภูมิทัศน์ ที่สะท้อนแนวคิดจักรวาลวิทยาของอารยธรรมจีนอย่างชัดเจน โดยรูปแบบและผังเชิงสัญลักษณ์ของหอฟ้าเทียนถานยังมีอิทธิพลต่อสถาปัตยกรรมและการวางผังเมืองในเอเชียตะวันออกมายาวนานหลายศตวรรษ
จีนอาจต้องการสื่อความหมาย “สันติภาพ” และ “ความกลมเกลียว”
สำนักข่าว CNA รายงานอ้างนักวิเคราะห์ว่า การเยือนครั้งนี้มีความหมายลึกซึ้งมากกว่าประวัติศาสตร์หรือพิธีการทางการทูต สำหรับบางฝ่าย การเดินทางครั้งนี้สะท้อนแนวคิดเรื่องสันติภาพ และการอยู่ร่วมกัน ระหว่างสองมหาอำนาจ ขณะที่อีกมุมหนึ่งมองว่า เชื่อมโยงกับการเจรจาการค้า และความหวังต่อการเก็บเกี่ยวผลลัพธ์ที่ดีในความสัมพันธ์ระหว่างสหรัฐฯ กับจีน
ผู้เชี่ยวชาญยังมองว่า การเลือกสถานที่ที่เปี่ยมด้วยสัญลักษณ์ทางประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมแห่งนี้ อาจเป็นส่วนหนึ่งของสารที่รัฐบาลปักกิ่งต้องการส่งออกไปยังโลก เพื่อสะท้อนภาพลักษณ์ของ “ความกลมเกลียว” และ “เสถียรภาพ” ท่ามกลางความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์ที่เพิ่มสูงขึ้นในปัจจุบัน
นักวิเคราะห์มองว่า การเลือกสถานที่ทางประวัติศาสตร์ในการต้อนรับผู้นำต่างชาติ เป็นส่วนหนึ่งของยุทธศาสตร์ทางการทูตของจีนมาโดยตลอด
หวัง ตี้ นักเขียนและศาสตราจารย์ด้านประวัติศาสตร์แห่งมหาวิทยาลัยมาเก๊า กล่าวว่า สัญลักษณ์ต่าง ๆ ของหอฟ้าอาจถูกออกแบบและสื่อความหมายไว้อย่างตั้งใจในหลายชั้น
ภายใต้แนวคิดโบราณของจีนเรื่อง “Mandate of Heaven” หรือ “อาณัติแห่งสวรรค์” ผู้ปกครองถูกเชื่อว่าได้รับความชอบธรรมในการปกครองจากสวรรค์ และจะยังคงมีสิทธิในการปกครองต่อไปได้ ก็ต่อเมื่อสามารถรักษาความสงบเรียบร้อยและเสถียรภาพของบ้านเมืองเอาไว้ได้
ในความหมายดั้งเดิม แนวคิดนี้ยังถูกตีความว่าเป็น “เจตจำนงแห่งสวรรค์” ซึ่งหมายถึงแนวคิดที่ว่า อำนาจทางการเมืองนั้นมีที่มาจากระเบียบทางศีลธรรมที่สูงกว่าโลกมนุษย์ โดยจักรพรรดิจีนในอดีตจึงได้รับการขนานนามว่าเป็น “โอรสแห่งสวรรค์” ผู้ทำหน้าที่เป็นตัวกลางระหว่างสวรรค์กับโลกมนุษย์
อย่างไรก็ตาม แม้ทางการจีนจะไม่ได้ยืนยันอย่างเป็นทางการว่า ทำไมจึงเลือกหอฟ้าแห่งนี้เป็นสถานที่ต้อนรับทรัมป์ แต่เชื่อเหลือเกินว่า ความงดงามของสถานที่ดังกล่าว น่าจะแสดงออกถึงความยิ่งใหญ่ของแดนมังกร และอารยธรรมที่ยาวนานของประเทศแห่งนี้ได้ดี โดยที่จีนไม่จำเป็นต้องอธิบายอะไรเพิ่มเติม
คอนเทนต์แนะนำ
