จับตาสหรัฐฯ-อิหร่านเริ่มเจรจาในโอมาน จีนเตือนอิหร่านอย่าให้ใครข่มขู่!
เจรจาเริ่มแล้ว ด้านจีนส่งเสียงเตือน
โลกกำลังจับตาการเผชิญหน้าทางการทูตครั้งสำคัญที่สุดในรอบปี เมื่อสหรัฐอเมริกาและอิหร่านตกลงที่จะกลับเข้าสู่โต๊ะเจรจา ณ กรุงมัสกัต ในวันศุกร์ที่ 6 กุมภาพันธ์ 2026 นี้ ท่ามกลางบรรยากาศที่ตึงเครียดถึงขีดสุด หลังการเจรจาเกือบจะล่มสลายลงในนาทีสุดท้าย เนื่องจากข้อพิพาทเรื่องขอบเขตของเนื้อหาที่จะพูดคุย ขณะที่กองทัพสหรัฐฯ ยกระดับการเตรียมพร้อมขั้นสูงสุดในภูมิภาคตะวันออกกลาง
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
ล่าสุด การเจรจาทางอ้อมระหว่างเจ้าหน้าที่สหรัฐฯ และอิหร่านได้เริ่มต้นขึ้นแล้วในโอมาน ท่ามกลางความตึงเครียดที่เพิ่มสูงขึ้นหลายสัปดาห์และความหวาดกลัวต่อการเผชิญหน้าทางทหารระหว่างสองประเทศ
อับบาส อารักชีรัฐมนตรีต่างประเทศของอิหร่านได้เดินทางไปยังกรุงมัสกัต เมืองหลวงของโอมาน เพื่อเข้าร่วมการหารือ ขณะที่สตีฟ วิทคอฟฟ์ และจาเร็ด คุชเนอร์ ที่ปรึกษาของประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ แห่งสหรัฐอเมริกา ก็มีกำหนดเข้าร่วมด้วยเช่นกัน
มีรายงานว่า ผู้บัญชาการทหารระดับสูงที่สุดของสหรัฐฯ ในภูมิภาคนี้ได้เข้าร่วมการเจรจาทางอ้อมในโอมานแล้ว ข้อมูลการติดตามเที่ยวบินแสดงให้เห็นว่าเครื่องบินของกองทัพอากาศสหรัฐฯ ซึ่งใช้ขนส่งผู้บัญชาการระดับสูง ได้ลงจอดที่เมืองมัสกัตในเช้าวันนี้ ก่อนหน้านี้ วอลล์สตรีทเจอร์นัลรายงานโดยอ้างแหล่งข่าวเจ้าหน้าที่ระดับสูงของสหรัฐฯ ที่ไม่เปิดเผยชื่อว่า คณะผู้แทนสหรัฐฯ จะรวมถึงพลเรือเอกแบรด คูเปอร์ ผู้บัญชาการกองบัญชาการกลางด้วย
ด้านกระทรวงการต่างประเทศของจีนออกแถลงการณ์ระบุว่า จีนยืนยันการสนับสนุนอิหร่านในการปกป้องผลประโยชน์ของตน และคัดค้าน “การข่มขู่ฝ่ายเดียว” แถลงการณ์ระบุเพิ่มเติมว่า จีน “สนับสนุนอิหร่านในการปกป้องอธิปไตย ความมั่นคง ศักดิ์ศรีของชาติ และสิทธิและผลประโยชน์อันชอบธรรม”
คืนชีพเจรจานาทีสุดท้าย: บทบาทของโอมานและชาติอาหรับ
การประชุมที่มัสกัตเกือบจะกลายเป็นโมฆะเมื่อช่วงกลางสัปดาห์ที่ผ่านมา หลังจากรัฐบาลสหรัฐฯ และอิหร่านไม่สามารถตกลงกันได้เรื่อง "วาระการประชุม" โดยอิหร่านยืนกรานที่จะจำกัดการหารือเฉพาะเรื่องโครงการนิวเคลียร์และการยกเลิกมาตรการคว่ำบาตรเท่านั้น ขณะที่ฝ่ายสหรัฐฯ ภายใต้คณะบริหารของประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ต้องการรวมประเด็นขีปนาวุธนำวิถีและการสนับสนุนกลุ่มตัวแทนในภูมิภาคเข้าไว้ด้วย
อย่างไรก็ตาม แหล่งข่าวทางการทูตระบุว่า ความพยายามอย่างหนักของกลุ่มประเทศอาหรับได้ช่วยโน้มน้าวให้ทำเนียบขาวกลับเข้าสู่โต๊ะเจรจาอีกครั้ง นายอับบาส อารักชี รัฐมนตรีต่างประเทศอิหร่าน ได้ยืนยันผ่านแพลตฟอร์ม X ว่า การเจรจาจะเริ่มต้นในเวลา 10.00 น. ของวันศุกร์ตามเวลาท้องถิ่น โดยระบุว่า อิหร่านเข้าร่วมด้วยความจริงใจ แต่ยังคงยืนหยัดในสิทธิของตนอย่างมั่นคง
กลยุทธ์ 'Maximalist' ของทรัมป์: การเจรจาภายใต้เงาของกำลังทหาร
นักวิเคราะห์จากหลายสำนักมองว่า การเจรจาครั้งนี้เป็นการดำเนินนโยบาย "ข้อเรียกร้องขั้นสูงสุด" (Maximalist demands) ของประธานาธิบดีทรัมป์ ซึ่งถูกบีบคั้นด้วยแรงกดดันทางทหารที่มหาศาล สหรัฐฯ ได้ส่งกองเรือรบมูลค่าหลายพันล้านดอลลาร์สหรัฐฯ กองเรือรบอาร์มาดาเข้าประชิดชายฝั่งอิหร่าน เพื่อสร้างอำนาจต่อรองเหนืออิหร่านที่กำลังอ่อนแอจากเหตุประท้วงภายในประเทศ
ข้อเรียกร้องของสหรัฐฯ ภายใต้การนำของทรัมป์ในครั้งนี้ มีความเข้มงวดและครอบคลุมประเด็นความมั่นคง โดยมุ่งเน้นไปที่ 3 ด้านหลัก เริ่มจากการบีบให้มีการยุติการเสริมสมรรถนะยูเรเนียมในโครงการนิวเคลียร์อย่างถาวร พร้อมทั้งยื่นคำขาดให้มีการจำกัดพิสัยและศักยภาพของโครงการขีปนาวุธนำวิถี รวมถึงเงื่อนไขด้านความมั่นคงระดับภูมิภาคที่บีบให้เตหะรานต้องหยุดสนับสนุนกลุ่มติดอาวุธ "ตัวแทน" ในตะวันออกกลาง และต้องยุติการใช้ความรุนแรงต่อผู้ประท้วงภายในประเทศ
จุดยืนของอิหร่าน
ในฝั่งของรัฐบาลเตหะราน นายอับบาส อารักชีส่งสัญญาณชัดเจนว่าอิหร่านจะไม่ยอมหมอบราบคาบแก้ว โดยระบุว่า "อิหร่านเข้าสู่การทูตด้วยตาที่เปิดกว้างและความทรงจำที่แม่นยำต่อสิ่งที่เกิดขึ้นในปีที่ผ่านมา" ซึ่งเป็นการสื่อถึงเหตุการณ์ที่สหรัฐฯ เคยโจมตีสถานประกอบการนิวเคลียร์ของอิหร่านเมื่อเดือนมิถุนายน 2025 และสงครามกับอิสราเอลก่อนหน้านี้
อิหร่านต้องการให้อเมริกาให้เกียรติในฐานะคู่เจรจาที่มีสถานะเท่าเทียมกัน และมองว่า ข้อเรียกร้องที่ขยายขอบเขตไปถึงเรื่องอาวุธทั่วไปและประเด็นภายในประเทศนั้น เป็นสิ่งที่ไม่สามารถยอมรับได้
การเจรจาที่โอมานในครั้งนี้ถูกมองว่าเป็น "โอกาสสุดท้าย" ของรัฐบาลเตหะรานที่จะหลีกเลี่ยงการโจมตีทางทหารเต็มรูปแบบจากสหรัฐฯ แคโรไลน์ ลีวิตต์ โฆษกทำเนียบขาว ได้ย้ำเตือนอย่างเฉียบขาดว่า ทรัมป์ยังมี "ทางเลือกอื่นอีกมากมาย" นอกเหนือจากการทูตในฐานะผู้บัญชาการทหารสูงสุดของกองทัพที่ทรงพลังที่สุดในโลก
หากการหารือในวันศุกร์นี้ไม่มีความคืบหน้าที่เป็นรูปธรรม หรือหากฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งตัดสินใจเดินออกจากโต๊ะเจรจา ความเป็นไปได้ที่จะเกิดการเผชิญหน้าทางทหารในอ่าวเปอร์เซียจะพุ่งสูงขึ้นทันที ซึ่งจะส่งผลกระทบอย่างรุนแรงต่อตลาดพลังงานและเศรษฐกิจโลกอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้
เกิดอะไรขึ้นในการเจรจาครั้งล่าสุด
เมื่อเดือนเมษายนปีที่แล้ว สหรัฐฯ และอิหร่านได้เจรจาเพื่อบรรลุข้อตกลงสันติภาพด้านนิวเคลียร์ การเจรจาเกิดขึ้นที่โอมานเมื่อวันที่ 12 เมษายน และต่อมา ที่อิตาลีเมื่อวันที่ 19 เมษายน การเจรจารอบที่สามเกิดขึ้นที่โอมานในอีกหนึ่งสัปดาห์ต่อมา
ในเดือนพฤษภาคม ประธานาธิบดีทรัมป์กล่าวว่า ทั้งสองฝ่าย "ใกล้บรรลุข้อตกลงกันแล้ว" แต่หนึ่งวันก่อนการเจรจารอบต่อไป อิสราเอลได้โจมตีอิหร่าน เหตุการณ์นี้ทำให้เกิดสงครามระหว่างสองประเทศเป็นเวลา 12 วัน โดยสหรัฐฯ เข้าร่วมด้วยในการโจมตีโรงงานนิวเคลียร์ 3 แห่งของอิหร่าน ในปฏิบัติการที่เรียกว่า "ค้อนเที่ยงคืน"
