
กลางเวทีเสวนา Seoul Defence Dialogue 2026 ที่กรุงโซล เมื่อวันที่ 8 กันยายนที่ผ่าน ขณะที่ กิลแบร์โต เตโอโดโร รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมฟิลิปปินส์ กำลังร่วมเสวนาด้านความมั่นคง ขณะที่เขากำลังพูดคุยอยู่นั้น จู่ ๆ ทีมงานบนเวทีก็เดินเข้ามาวางกระดาษโน้ต ที่มีข้อความเขียนด้วยลายมือ ไว้บนโต๊ะข้าง ๆ เขา
เตโอโดโรหยิบกระดาษขึ้นมา ก่อนบอกว่า “ผมคิดว่านี่น่าจะมาจากจีน” และขออนุญาตอ่านเนื้อหาต่อหน้าผู้ร่วมงาน โดยข้อความบนกระดาษระบุว่า จุดยืนของจีนต่อกระบวนการอนุญาโตตุลาการเรื่องทะเลจีนใต้มีความชัดเจน สม่ำเสมอ และหนักแน่น พร้อมย้ำว่า จีนไม่ยอมรับกระบวนการดังกล่าว เพราะมองว่า คำตัดสินหรือกระบวนการอนุญาโตตุลาการเรื่องทะเลจีนใต้ละเมิดหลักการพื้นฐานของกฎหมายระหว่างประเทศ
พูดง่าย ๆ คือ โน้ตแผ่นนี้เป็นการย้ำจุดยืนของจีนที่ไม่ยอมรับคำตัดสินของศาลโลก ในประเด็นทะเลจีนใต้ ซึ่งเป็นข้อพิพาทสำคัญระหว่างจีนกับฟิลิปปินส์ โดยเฉพาะเรื่องสิทธิและการอ้างอำนาจเหนือพื้นที่
แต่แทนที่จะเก็บกระดาษไว้เงียบ ๆ เขาถามกลับกลางเวทีว่า นี่เป็นวิธีที่เหมาะสมหรือที่จะยื่นเอกสารให้เขา ขณะที่กำลังตอบคำถามต่อหน้าผู้ร่วมงาน พร้อมตำหนิว่า หากนี่คือจุดยืนที่ส่งมาจากจีน ก็ไม่ใช่แค่การไม่เคารพกฎหมายระหว่างประเทศ แต่ยังเป็นการไม่ให้เกียรติเจ้าภาพอย่างเกาหลีใต้ และผู้เข้าร่วมงานทั้งหมด
จากนั้นน้ำเสียงยิ่งเดือดขึ้น เมื่อเตโอโดโรเรียกสิ่งที่เกิดขึ้นตรง ๆ ว่า “การบีบบังคับ การข่มขู่ และการรุกราน” พร้อมประกาศว่าจะเก็บกระดาษแผ่นนี้ไว้เป็นที่ระลึกถึง “ความสิ้นหวังของจีน” และถึงกับกล่าวขอบคุณคนที่นำกระดาษมาให้ เพราะมองว่าอีกฝ่ายเพิ่งทำประโยชน์ให้ฟิลิปปินส์ครั้งใหญ่
แล้วบนกระดาษแผ่นนั้นเขียนอะไร? เตโอโดโรพูดอะไรกลับไปบ้าง และทำไมคำพูดของเขาถึงทำให้บรรยากาศกลางเวทีเดือดขึ้นเรื่อย ๆ — SPOTLIGHT ชวนอ่านแบบถอดคำต่อคำ ว่ารัฐมนตรีกลาโหมฟิลิปปินส์พูดอะไรบ้าง
นี่คือข้อความที่ กิลแบร์โต เตโอโดโร รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมฟิลิปปินส์ กล่าว หลังจากได้อ่านโน้ตข้อความปริศนา
ผมได้โน้ตข้อความอยู่ตรงนี้
คิดว่าน่าจะมาจากจีน ขออนุญาตอ่านนะครับ
“จุดยืนของจีนต่อคำตัดสินเรื่องทะเลจีนใต้
มีความชัดเจน สม่ำเสมอ และหนักแน่น”
“จีนไม่มีจุดยืนต่อเรื่องนี้
เพราะกระบวนการอนุญาโตตุลาการนี้
ละเมิดหลักการพื้นฐานของกฎหมายระหว่างประเทศ”
แล้วเราจะเจรจากับประเทศหนึ่ง
ในเวทีระหว่างประเทศได้อย่างไร
นอกเหนือจากคำถามที่ถามผม?
นี่คือการไม่ให้เกียรติผู้จัดงานของเวทีนี้
แล้วคุณคาดหวังว่าจะจัดการเรื่องนี้
อย่างสุภาพได้อย่างไร?
ผมขอถามว่า นี่คือเอกสารที่เหมาะสมแล้วหรือ
ที่จะยื่นให้ผม ขณะที่ผมกำลังตอบคำถามอยู่บนเวที?
แล้วคุณจะจัดการกับเรื่องนี้อย่างไร?
ถ้านี่คือจุดยืนของจีนที่ส่งมาให้ผม
มันไม่ได้เป็นเพียงการไม่เคารพกฎหมายระหว่างประเทศ
มันเหมือนเป็นการโยนคำตัดสินลงบนพื้นและเหยียบย่ำมันเสียมากกว่า
และยังเป็นการไม่ให้เกียรติ
ต่อมารยาทขั้นพื้นฐานที่ควรมีต่อเจ้าภาพ อย่างสาธารณรัฐเกาหลี
รวมถึงผู้เข้าร่วมงานทุกคนที่อยู่ที่นี่
ดังนั้น สิ่งที่จีนควรทำ อาจเป็นการเรียนรู้เรื่องมารยาท และพฤติกรรมพื้นฐานเสียก่อน
ผมมีอีกหนึ่งคำถาม เป็นคำถามสุดท้าย ขอถามคุณซูน่า
(ยาโรมีร์ ซูนา รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมเช็ก ที่ร่วมวงเสวนาด้วย)
นี่คือการบีบบังคับ การข่มขู่ และการรุกรานอย่างแท้จริง
ผมจะเก็บกระดาษแผ่นนี้ไว้เป็นที่ระลึก ถึงความสิ้นหวังของจีน
และเป็นหลักฐานว่า จุดยืนของจีนไม่มีประสิทธิภาพเพียงใด
เมื่อต้องเผชิญหน้ากับผู้ฟังที่มีเสรีภาพ
ขอบคุณอย่างมาก สำหรับคนที่นำกระดาษแผ่นนี้มาให้ผม
คุณเพิ่งทำประโยชน์ให้ประเทศของคุณ ครั้งใหญ่เลยทีเดียว
และต่อจากนี้ ขอเน้นว่า เสถียรภาพไม่ได้หมายถึงเพียงการไม่มีความขัดแย้ง
แต่หมายถึงการบริหารจัดการความขัดแย้งด้วย