“พระแสงอัษฎาวุธ” ที่ถวายแด่พระมหากษัตริย์ ในพระราชพิธีบรมราชาภิเษก

ที่มา – พระราชพิธีบรมราชาภิเษก พุทธศักราช๒๕๖๒

พระแสงอัษฎาวุธประกอบด้วย คำว่า พระแสง กับ อัษฎาวุธ พระแสงเป็นราชาศัพท์ หมายถึง อาวุธ ส่วน อัษฎาวุธ หมายถึง อาวุธ ๘ อย่าง ในพระราชพิธีบรมราชาภิเษก [บอ-รม-มะ-รา-ชา-พิ-เสก] มีการถวายพระแสงอัษฎาวุธแด่พระมหากษัตริย์

รายชื่อพระแสงอัษฎาวุธปรากฏในตำราราชาภิเษกครั้งกรุงศรีอยุธยาในข้อความว่า “พราหมณ์… ถวายอัษฎาวุธ พระแสงปืน พระแสงหอกไชย พระแสงดาบชะเลย พระแสงของ้าว พระแสงจักร พระแสงตรีศูล พระแสงเขน พระแสงเกาทัณฑ์ ๘ สิ่ง”

ในสมัยรัตนโกสินทร์ครั้งรัชกาลที่ ๑ พระแสงอัษฎาวุธยังคงเป็นพระแสงชนิดเดียวกับสมัยอยุธยาทั้ง ๘ ชนิด ดังพระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์ รัชกาลที่ ๑ ฉบับ
เจ้าพระยาทิพากรวงศมหาโกษาธิบดี [เจ้า-พฺระ-ยา-ทิ-พา-กอ-ระ-วง-มะ-หา-โก-สา-ทิบ-บอ-ดี] มีข้อความว่า “แล้วถวายพระแสงอัษฎาวุธ… คือ ๑. พระแสงหอก ๒. พระแสงดาบเชลย ๓. พระแสงเขนมีดาบ ๔. พระแสงปืนคาบชุดข้ามแม่น้ำสโตง ๕. พระแสงจักร ๖. พระแสงตรีศูล ๗. พระแสงเกาทัณฑ์ ๘. พระแสงฃอง้าวเจ้าพระยาแสนพลพ่าย [แสน-พน-พ่าย]”

ในพระราชพิธีบรมราชาภิเษกรัชกาลที่ ๙ พระแสงอัษฎาวุธบางองค์มีชื่อเรียกต่างจากเดิม เช่น “พระแสงปืนคาบชุดข้ามแม่น้ำสโตง” ใช้ว่า “พระแสงปืนข้ามแม่น้ำสโตง” “พระแสงฃอง้าวเจ้าพระยาแสนพลพ่าย” ใช้ว่า “พระแสงของ้าวแสนพลพ่าย”

คลิกเพื่ออ่านข้อมูลเกี่ยวกับ พระราชพิธีบรมราชาภิเษก ได้ที่นี่

keyboard_arrow_up