สงครามยูเครนป่วน! ทรัมป์พักโทษรัสเซีย ดีลนำเข้าดีเซล เจอเสียงค้านหนัก
สหรัฐฯ น้ำมันแพงจนต้องหันกลับไปหารัสเซีย
ราคาพลังงานโลกที่พุ่งสูงจากสงครามระหว่างสหรัฐฯ-อิสราเอลกับอิหร่าน กำลังกลายเป็นโจทย์ใหญ่ของโดนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐฯ โดยเฉพาะก่อนการเลือกตั้งกลางเทอมที่อาจชี้ชะตาว่า พรรครีพับลิกันจะรักษาเสียงข้างมากในสภาคองเกรสได้หรือไม่
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
ล่าสุด ทรัมป์ประกาศข้อตกลงนำเข้าน้ำมันดีเซลจากรัสเซีย หวังเพิ่มอุปทานและบรรเทาภาระค่าพลังงานของชาวอเมริกัน แต่กลับจุดกระแสวิพากษ์วิจารณ์อย่างหนัก เพราะสหรัฐฯ เพิ่งเดินหน้ามาตรการคว่ำบาตรประเทศที่นำเข้าพลังงานจากรัสเซียไปได้ไม่นาน
ขณะเดียวกัน ทรัมป์ยังประกาศว่า รัสเซียและยูเครนตกลงหยุดยิงด้านพลังงาน โดยอ้างว่ามีผลทันที แต่เซเลนสกีกลับระบุว่า เพิ่งทราบข่าว และรัสเซียยังไม่ได้ออกมายืนยันข้อตกลงดังกล่าว ท่ามกลางสถานการณ์ที่การโจมตีโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงานยังคงดำเนินต่อไป
ดีลดีเซลรัสเซีย 3 แสนตัน พักคว่ำบาตรแลกน้ำมัน?
ทรัมป์เปิดเผยเมื่อวันศุกร์ว่า ประธานาธิบดีวลาดิเมียร์ ปูติน แห่งรัสเซีย ตกลงส่งมอบน้ำมันดีเซลจำนวน 300,000 ตันทันที เพื่อเข้าสู่ตลาดสหรัฐฯ และตลาดโลก ก่อนจะทยอยส่งมอบเพิ่มเติมอีก 500,000 ตันในเดือนพฤศจิกายน ตามด้วยอีก 1 ล้านตัน และอาจเพิ่มอีก 3 ล้านตันในระยะเวลาอันสั้น โดยขึ้นอยู่กับความพร้อมของโรงกลั่นน้ำมันรัสเซียที่ได้รับความเสียหายจากการโจมตีของยูเครน
อเล็กซานเดอร์ โนวัค รองนายกรัฐมนตรีรัสเซีย ยืนยันตัวเลขดังกล่าวกับสำนักข่าวทาสส์ พร้อมระบุว่า ในอนาคตปริมาณการส่งออกอาจสูงถึง 3 ล้านตันต่อเดือน ขณะที่มีรายงานว่ากระทรวงการคลังสหรัฐฯ จะระงับมาตรการคว่ำบาตรต่อการส่งออกน้ำมันดีเซลจากรัสเซียเป็นการชั่วคราวจนถึงวันที่ 7 เมษายน อย่างไรก็ตาม ทรัพย์สินอื่น ๆ ของรัสเซียในธนาคารสหรัฐฯ ยังคงถูกอายัดไว้
ทรัมป์ให้เหตุผลว่า การลดราคาพลังงานให้ชาวอเมริกัน โดยเฉพาะเกษตรกร เจ้าของฟาร์มปศุสัตว์ และคนขับรถบรรทุก คือภารกิจสำคัญที่สุดของเขา เพราะคนกลุ่มนี้ต้องพึ่งพาน้ำมันดีเซลทั้งในการทำงานและขนส่งสินค้า
ข้อมูลจากสมาคมยานยนต์อเมริกัน (AAA) ระบุว่า ราคาน้ำมันดีเซลเฉลี่ยในสหรัฐฯ อยู่ที่ 6.28 ดอลลาร์ต่อแกลลอน ลดลงจากระดับสูงสุดเป็นประวัติการณ์ที่ 6.53 ดอลลาร์เมื่อปลายเดือนกันยายน อย่างไรก็ตาม นักวิเคราะห์ยังตั้งคำถามว่ารัสเซียจะสามารถส่งมอบน้ำมันได้ตามเป้าหมายหรือไม่ และดีลนี้จะช่วยลดราคาพลังงานได้มากเพียงใด เมื่อสหรัฐฯ ใช้น้ำมันดีเซลประมาณ 3.6 ล้านบาร์เรลต่อวัน
พักคว่ำบาตรแล้วไง? เสียงค้านกระหึ่มทั้งสหรัฐฯ และยุโรป
แม้ทรัมป์จะมุ่งหวังให้ดีลนี้ช่วยบรรเทาค่าครองชีพ แต่ข้อตกลงกลับเผชิญแรงต้านจากนักการเมืองทั้งสองพรรคในสหรัฐฯ โดยสมาชิกวุฒิสภา 7 คน ประกอบด้วยรีพับลิกัน 4 คน และเดโมแครต 3 คน ออกแถลงการณ์ว่าข้อตกลงดังกล่าวขัดแย้งกับกฎหมายที่ห้ามนำเข้าพลังงานจากรัสเซีย พร้อมเรียกร้องให้รัฐบาลทรัมป์เปลี่ยนทิศทางนโยบาย เพราะไม่ควรเปิดช่องให้เงินจากการขายพลังงานกลับไปสนับสนุนสงครามของปูติน
โวโลดิเมียร์ เซเลนสกี ประธานาธิบดียูเครน วิจารณ์ว่า ดีลนี้เป็นเสมือนของขวัญให้ปูติน และเท่ากับเป็นการลงทุนในสงครามที่ควรยุติลง ขณะที่เวส สตรีตติง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมของสหราชอาณาจักร ระบุว่า พันธมิตรของยูเครนควรเพิ่มแรงกดดันต่อรัสเซียให้ยุติสงคราม มากกว่าจะเปิดทางให้รัสเซียมีรายได้จากการส่งออกพลังงาน
แรงวิจารณ์ยังมาจากต่างประเทศ ทั้งเจ้าหน้าที่สหภาพยุโรปและผู้นำแคนาดา อย่างไรก็ตาม ไม่ใช่ทุกคนที่คัดค้าน โธมัส แมสซี สมาชิกพรรครีพับลิกันซึ่งเคยมีข้อขัดแย้งกับทรัมป์ในหลายประเด็น เสนอให้สหรัฐฯ ยกเลิกมาตรการคว่ำบาตรผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียมทั้งหมด ส่วนสก็อตต์ เบสเซนต์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังสหรัฐฯ ปกป้องข้อตกลง โดยระบุว่า สามารถดำเนินการผ่านช่องทางกฎหมายที่มีอยู่เพื่อช่วยลดราคาได้
เบื้องหลังแรงกดดันนี้คือ คะแนนนิยมของทรัมป์ที่กำลังเผชิญความท้าทาย ผลสำรวจแสดงให้เห็นว่าชาวอเมริกันส่วนใหญ่ไม่เห็นด้วยกับการบริหารเศรษฐกิจและการรับมือสงครามอิหร่านของเขา ขณะที่ราคาพลังงานที่สูงขึ้นส่งผลกระทบต่อผู้บริโภคในวงกว้าง ดีลน้ำมันจากรัสเซียจึงไม่ใช่แค่เรื่องอุปทานพลังงาน แต่ยังเป็นเดิมพันทางการเมืองก่อนการเลือกตั้งกลางเทอมด้วย
ทรัมป์ประกาศหยุดยิง แต่ยูเครนยังโดนโจมตี รัสเซียยังเงียบ
นอกจากข้อตกลงน้ำมันดีเซลแล้ว ทรัมป์ยังประกาศเมื่อวันอาทิตย์ว่า รัสเซียและยูเครนบรรลุข้อตกลง “หยุดยิงด้านพลังงาน” โดยระบุว่ามีผลทันที แต่ไม่ได้เปิดเผยเงื่อนไขหรือรายละเอียดเพิ่มเติม เซเลนสกีให้สัมภาษณ์กับสำนักข่าว Axios ว่า เขาเพิ่งทราบข่าวดังกล่าว ก่อนระบุผ่านสื่อสังคมออนไลน์ว่ายูเครนพร้อมหยุดโจมตีเป้าหมายด้านพลังงานของรัสเซีย หากอีกฝ่ายมีความพร้อมเช่นเดียวกัน ขณะที่รัฐบาลมอสโกยังไม่ได้ออกมายืนยันข้อตกลงนี้
ท่าทีดังกล่าวเกิดขึ้นท่ามกลางการโจมตีโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงานที่ดำเนินต่อเนื่องมาหลายเดือน โดยเซเลนสกีกล่าวหารัสเซียว่าใช้โดรนโจมตีโรงไฟฟ้าในกรุงเคียฟจนเกิดไฟฟ้าดับ ก่อนโจมตีเป้าหมายด้านพลังงานในแคว้นคาร์คิฟทางตะวันออกเฉียงเหนือของยูเครนตามมา ขณะที่รัสเซียให้เหตุผลว่า เป้าหมายที่โจมตีเป็นสิ่งติดตั้งที่สนับสนุนปฏิบัติการทางทหารของยูเครน ส่วนยูเครนมองว่าการโจมตีโรงกลั่นน้ำมันและเป้าหมายในดินแดนรัสเซียเป็นวิธีลดรายได้ที่ใช้สนับสนุนสงคราม
ทรัมป์ยังกล่าวหาเซเลนสกีว่ากำลังสร้างปัญหาให้โลกจากการอนุมัติให้โจมตีโรงกลั่นน้ำมันของรัสเซีย พร้อมกล่าวเป็นนัยว่า ยูเครนอาจถึงเวลาต้องมีประธานาธิบดีคนใหม่ ด้านเซเลนสกีให้คำมั่นว่าจะจัดการเลือกตั้ง หากรัสเซียยอมรับการหยุดยิงอย่างสมบูรณ์เป็นเวลา 60 วัน แม้การเลือกตั้งจะถูกระงับตามรัฐธรรมนูญในช่วงสงคราม และยังมีข้อจำกัดในพื้นที่สู้รบหรือพื้นที่ที่รัสเซียยึดครอง
ขณะเดียวกัน การสู้รบยังไม่มีทีท่าว่าจะยุติ โดยเจ้าหน้าที่ยูเครนรายงานว่ามีผู้เสียชีวิต 6 คนจากการโจมตีเมือง 2 แห่งเมื่อวันอาทิตย์ ส่วนเจ้าหน้าที่รัสเซียรายงานผู้เสียชีวิต 1 คนในแคว้นเบลโกรอดที่มีพรมแดนติดยูเครน และอีก 1 คนจากการโจมตีด้วยโดรนในแคว้นโดเนตสก์ที่อยู่ภายใต้การยึดครองของรัสเซีย
ทั้งนี้ ดีลดีเซลอาจเป็นความพยายามของทรัมป์ในการบรรเทาภาระราคาพลังงานและลดแรงกดดันทางการเมืองภายในประเทศ แต่ยังต้องเผชิญคำถามทั้งเรื่องความเป็นไปได้ในการส่งมอบน้ำมัน ความชอบด้วยกฎหมาย และผลกระทบต่อการทำสงคราม ส่วนคำประกาศหยุดยิงด้านพลังงานก็ยังต้องรอรายละเอียดและการยืนยันจากทั้งสองฝ่าย เพราะในสนามรบจริง การประกาศหยุดยิงเพียงฝ่ายเดียวไม่ได้หมายความว่าการโจมตีจะหยุดลงแล้ว
