รางวัลโนเบล สาขาสันติภาพ ประวัติความเป็นมา หลักเกณฑ์พิจารณาผู้เหมาะสมรับรางวัลเกียรติยศ เผย 5 บุคคลสำคัญของโลกพวกเขาและเธอทำอะไรถึงได้ถูกรับเลือก
ในโลกที่เต็มไปด้วยความขัดแย้ง สงคราม และความแตกต่างทางความคิด "สันติภาพ" มักถูกยกขึ้นมาเป็น Speech อันสูงส่งของมนุษยชาติ แต่คำ ๆ นี้กลับไม่ใช่สิ่งที่ได้มาง่าย ๆ การสร้างสันติภาพที่แท้จริงต้องอาศัยความกล้าหาญ การเสียสละ และการทำงานอย่างต่อเนื่องของผู้ที่เชื่อมั่นว่า ความรุนแรงไม่ใช่คำตอบของปัญหาใด ๆ บนโลกนี้
รางวัลโนเบลสันติภาพจึงถือกำเนิดขึ้น เพื่อยกย่องบุคคลและองค์กรที่ไม่เพียงแต่ฝันถึงโลกที่สงบ หากแต่ลงมือทำให้โลกได้สัมผัสกับสันติภาพจริง ๆ
รางวัลโนเบล (Nobel Prize) เป็นรางวัลระดับนานาชาติที่มอบให้แก่บุคคลหรือองค์กรที่มีผลงานโดดเด่นในด้านต่าง ๆ ที่เป็นประโยชน์ต่อมวลมนุษยชาติ โดยเฉพาะในสาขา ฟิสิกส์ เคมี สรีรวิทยาหรือการแพทย์ วรรณกรรม สันติภาพ และเศรษฐศาสตร์ การมอบรางวัลครั้งแรกเกิดขึ้นในปี 1901 และถือเป็นเกียรติยศสูงสุดในสาขานั้น ๆ
รางวัลนี้ไม่ได้เป็นเพียงเกียรติยศทางวิชาการเท่านั้น แต่ยังเป็นแรงบันดาลใจให้บุคคลและองค์กรทั่วโลกทำงานเพื่อสังคมและมนุษยชาติ
รางวัลโนเบลถูกก่อตั้งตามพินัยกรรมของ อัลเฟรด โนเบล (Alfred Nobel) นักเคมีและนักประดิษฐ์ชาวสวีเดน ผู้คิดค้น ไดนาไมต์ ซึ่งเป็นอาวุธรุนแรงที่ถูกนำไปใช้ในสงคราม อัลเฟรดรู้สึกผิดจากการที่สิ่งประดิษฐ์ของเขาก่อให้เกิดความเสียหาย จึงตัดสินใจใช้ทรัพย์สินมหาศาลของเขาก่อตั้งมูลนิธิรางวัลโนเบล เพื่อมอบรางวัลให้แก่ผู้ที่สร้างสรรค์สิ่งดี ๆ ต่อมนุษยชาติ
พินัยกรรมของเขาระบุไว้อย่างชัดเจนว่าทรัพย์สินส่วนใหญ่จะถูกจัดตั้งเป็น กองทุนโนเบล และดอกผลจากกองทุนนี้จะถูกนำมาใช้มอบรางวัลทุกปี
อัลเฟรด เบิร์นฮาร์ด โนเบล เกิดเมื่อวันที่ 21 ตุลาคม 1833 ที่กรุงสต็อกโฮล์ม ประเทศสวีเดน เขาเป็นนักประดิษฐ์และนักวิทยาศาสตร์ที่มีผลงานโดดเด่น เช่น การคิดค้น ไดนาไมต์ และการปรับปรุงอุปกรณ์ระเบิดให้ควบคุมง่ายขึ้น
เขาเป็นคนที่ร่ำรวยมาก แต่ก็มาพร้อมกับการถูกตราหน้าว่าเป็น "พ่อค้าความตาย" เพราะสิ่งประดิษฐ์ของเขามีอานุภาพทำลายล้างสูง หลังจากนั้น เขาเลือกทิ้งทรัพย์สินเพื่อก่อตั้งรางวัลโนเบล โดยหวังว่าจะสร้างสิ่งดี ๆ ตอบแทนมนุษยชาติ
• ยกย่องผลงานที่เป็นประโยชน์ต่อมนุษยชาติ
• สนับสนุนการวิจัยและนวัตกรรม
• สร้างแรงบันดาลใจให้คนรุ่นหลัง
• ส่งเสริมสันติภาพและความเข้าใจระหว่างประเทศ
เจตนารมณ์ของโนเบลคือการใช้ความรู้และทรัพยากรเพื่อสร้างผลดีต่อโลก แม้ว่าผลงานของเขาในชีวิตจริงจะสร้างความเสียหายมาก่อน
รางวัลโนเบลสาขาสันติภาพ (Nobel Peace Prize) มอบให้แก่บุคคลหรือองค์กรที่มีผลงานโดดเด่นในการ
• ยุติความขัดแย้งและสงคราม
• ส่งเสริมสันติภาพระหว่างประเทศ
• สนับสนุนความเข้าใจและความร่วมมือระหว่างชาติ
• ปกป้องสิทธิมนุษยชนและเสรีภาพขั้นพื้นฐาน
จุดเด่นของรางวัลสาขานี้คือ คณะกรรมการรางวัลโนเบลสันติภาพตั้งอยู่ที่นอร์เวย์ ต่างจากสาขาอื่น ๆ ที่จัดขึ้นที่สวีเดน โดยพิธีมอบรางวัลจะมีขึ้นในวันที่ 10 ธันวาคม ของทุกปี
• ผลงานมีผลกระทบต่อสังคมโลก : ต้องเป็นกิจกรรมหรือผลงานที่มีความสำคัญต่อมนุษยชาติ
• เป็นที่ยอมรับและโดดเด่น : คณะกรรมการพิจารณาจากความโดดเด่นและการยอมรับในระดับนานาชาติ
• มีผู้เสนอชื่อถูกต้องตามเกณฑ์ : ผู้เสนอชื่ออาจเป็นนักวิชาการ สมาชิกสภา หรือผู้เชี่ยวชาญในสาขาที่เกี่ยวข้อง
1. มาร์ติน ลูเธอร์ คิง จูเนียร์ (Martin Luther King Jr.) - ปี 1964
ได้รับรางวัลจากการต่อสู้เพื่อสิทธิพลเมืองในสหรัฐอเมริกา โดยใช้ การประท้วงแบบไม่ใช้ความรุนแรง เพื่อยุติการเลือกปฏิบัติทางเชื้อชาติ
2. เนลสัน แมนเดลา (Nelson Mandela) - ปี 1993
ได้รับรางวัลร่วมกับ ฟรานซัวส์ เมเตร (F.W. de Klerk) สำหรับความพยายาม ยุติระบบแบ่งแยกสีผิวในแอฟริกาใต้ และสร้างระบอบประชาธิปไตย
3. มาลาลา ยูซาฟไซ (Malala Yousafzai) - ปี 2014
เป็นผู้ได้รับรางวัลอายุน้อยที่สุดในประวัติศาสตร์ ในฐานะนักกิจกรรมเพื่อ สิทธิเด็กหญิงในการศึกษา และการส่งเสริมการเรียนรู้ในประเทศปากีสถาน
4. บารัค โอบามา (Barack Obama) - ปี 2009
ได้รับรางวัลในฐานะผู้นำสหรัฐอเมริกาที่สนับสนุน ความร่วมมือระหว่างประเทศและการลดอาวุธนิวเคลียร์ โดยเฉพาะในช่วงต้นของการดำรงตำแหน่ง
5. ออง ซาน ซูจี (Aung San Suu Kyi) - ปี 1991
ได้รับรางวัลจากการต่อสู้เพื่อ ประชาธิปไตยและสิทธิมนุษยชนในพม่า ใช้วิธีการไม่ใช้ความรุนแรงในการท้าทายระบอบเผด็จการ
รางวัลโนเบลสันติภาพยังคงเป็นมาตรฐานทางจริยธรรมและคุณค่าของมนุษย์อย่างแท้จริง และเป็นเครื่องเตือนใจต่อโลกว่า สันติภาพต้องมาก่อนคำพูด ต้องมีการกระทำที่แท้จริงสนับสนุน มิใช่ลมปากที่พ่นออกมาเพื่อเอาอกเอาใจประเทศมหาอำนาจ
และสิ่งสำคัญที่สุด รางวัลโนเบลสันติภาพ ไม่ใช่เครื่องประดับ หรือ ของประดับประดาตกแต่งห้องแห่งอีโก้ ที่ใครอยากได้ก็สามารถได้มาอย่างง่ายดาย
Advertisement