กรมการข้าว คุมคุณภาพเมล็ดพันธุ์ 6 ด่าน สู่เกษตรกรสกลนคร-นครพนม
กรมการข้าว ผ่านศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสกลนคร คุมคุณภาพเมล็ดพันธุ์ 6 ด่าน สู่เกษตรกรสกลนคร-นครพนม และจังหวัดข้างเคียง
ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสกลนคร กรมการข้าว รับผิดชอบพื้นที่ จังหวัดสกลนคร และ จังหวัดนครพนม ทำงานร่วมกับกลุ่มเกษตรกรผู้ผลิตเมล็ดพันธุ์หลายสิบกลุ่ม และเกษตรกรกว่าพันราย โดยมีเป้าหมายให้เกษตรกรมีเมล็ดพันธุ์คุณภาพดีใช้อย่างเพียงพอและทันต่อความต้องการ พร้อมได้รับเทคโนโลยีและองค์ความรู้ด้านการผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าว ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสกลนครทำหน้าที่วางแผน ให้ความรู้ และกำกับดูแล ส่วนเกษตรกรเป็นผู้ลงมือผลิตในแปลงขยายพันธุ์ของตนเอง
ข่าวที่เกี่ยวข้อง
เมล็ดพันธุ์ดีมีที่มา ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสกลนคร พร้อมส่งถึงมือชาวนา
รมช.ปิยะรัฐชย์ มอบทะเบียนสหกรณ์ผู้ปลูกกาแฟต้นน้ำจัน หนุนสร้างรายได้
กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ แถลงเตรียมความพร้อมจัดงาน “วันพระบิดาแห่งฝนหลวง ประจำปี 2569” ครบรอบ 71 ปี น้อมรำลึกในพระมหากรุณาธิคุณของพระราชา ผู้พลิกฟื้นผืนดินไทยด้วยสายฝนพระราชทาน
เส้นทางการผลิตเมล็ดพันธุ์ของศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสกลนคร แบ่งเป็น 6 ด่าน
ด่านที่ 1 จัดทำแปลงขยายพันธุ์ เริ่มจากประชุมชี้แจงเพื่อกำหนดเป้าหมายการผลิต ถ่ายทอดความรู้ในการจัดทำแปลง และลงพื้นที่ติดตามให้คำแนะนำเกษตรกรอย่างใกล้ชิด เพราะแปลงขยายพันธุ์ต้องดูแลละเอียดกว่านาข้าวทั่วไป
นายอัคเดช มาลี เกษตรกรจังหวัดนครพนม เล่าว่า กลุ่มเคยประสบปัญหาข้าวขาวดอกมะลิ 105 ล้นตลาดในกลุ่ม จึงมองหาทางแก้ไข ช่วงนั้นเจ้าหน้าที่ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสกลนครเข้ามาส่งเสริมให้ทำแปลงเพื่อส่งเมล็ดพันธุ์ให้ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสกลนคร กลุ่มจึงสมัครเข้าร่วม และระบุว่าศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสกลนครเข้ามาเป็นพี่เลี้ยงตั้งแต่ต้น ทั้งการทำแปลง การจัดการกลุ่ม การเพาะกล้า การตัดพันธุ์ปน ไปจนถึงการบรรจุ รวมทั้งนำเครื่องจักรมาช่วยทำความสะอาดเมล็ดพันธุ์
ด่านที่ 2 ควบคุมคุณภาพ เจ้าหน้าที่ตรวจตัดสินคุณภาพแปลงด้วยตนเอง สุ่มตัวอย่างเมล็ดส่งตรวจในห้องปฏิบัติการ และตรวจต่อเนื่องระหว่างเก็บรักษาเพื่อรอจำหน่าย ด่านนี้เป็นตัวตัดสินว่าเมล็ดพันธุ์ข้าวจะได้ไปต่อหรือไม่
ด่านที่ 3 ปรับปรุงสภาพเมล็ดพันธุ์ เมล็ดพันธุ์ที่เก็บเกี่ยวใหม่ยังมีความชื้น หากไม่จัดการให้เหมาะสม คุณภาพอาจเสื่อมก่อนถึงมือเกษตรกร จึงมีเครื่องจักรและเจ้าหน้าที่ควบคุมตั้งแต่การลดความชื้นจนถึงการปรับปรุงสภาพให้พร้อมเก็บรักษา
ด่านที่ 4 เก็บรักษาและจำหน่าย เมล็ดพันธุ์ถูกเก็บในโรงเก็บที่มีการดูแล พร้อมมาตรการป้องกันกำจัดศัตรูข้าวในโรงเก็บ ก่อนจำหน่ายให้โครงการสำคัญของกรมการข้าว หน่วยงานราชการ เอกชน ตัวแทนจำหน่าย และเกษตรกรทั่วไป
ด่านที่ 5 ถ่ายทอดเทคโนโลยีและประชาสัมพันธ์ และ ด่านที่ 6 ติดตามและประเมินผล งานของศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสกลนครไม่ได้จบเมื่อส่งเมล็ดพันธุ์ถึงมือเกษตรกร แต่ยังถ่ายทอดเทคโนโลยีที่เหมาะกับแต่ละพื้นที่ เผยแพร่ข้อมูลการผลิตและจำหน่าย และติดตามประเมินผลทั้งโครงการเพื่อปรับปรุงในปีต่อไป
นางวรรณมณี พงษ์ไพบูลย์ นักวิชาการเกษตรชำนาญการ ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสกลนคร เปิดเผยว่า ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสกลนครผลิตเมล็ดพันธุ์ชั้นพันธุ์ขยายและชั้นพันธุ์จำหน่าย เพื่อส่งเสริมและกระจายพันธุ์ข้าวตามนโยบายของคณะกรรมการข้าวแห่งชาติ พร้อมระบุว่าเกษตรกรจะได้รับความรู้และการติดตามสม่ำเสมอจากเจ้าหน้าที่ทุกระยะการเพาะปลูก ตั้งแต่ระยะกล้า แตกกอ ออกดอก ข้าวโน้มรวง จนถึงสุกแก่ เพื่อให้เป็นไปตามมาตรฐานเมล็ดพันธุ์ทั้งที่กรมการข้าวกำหนด
สำหรับผู้สนใจเข้าร่วมกลุ่มผู้ผลิตเมล็ดพันธุ์ นางวรรณมณีระบุว่า สิ่งแรกที่ต้องมีคือความสนใจ ความเข้าใจ และความตั้งใจร่วมมือ ส่วนแปลงที่ไม่แนะนำให้เข้าร่วม ได้แก่ แปลงที่น้ำท่วมซ้ำซาก มีการระบาดของโรคและแมลงศัตรูข้าว หรือมีข้าววัชพืช เช่น ข้าวแดง ข้าวดีด และข้าวเด้ง
ด้านนายอัคเดชระบุว่า เมื่อเกษตรกรพบปัญหาในแปลง สามารถส่งต่อให้ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสกลนครเข้ามาช่วยแก้ไขได้ เป็นการสื่อสารสองทาง และเปิดเผยว่าก่อนหน้านี้คนในชุมชนปลูกข้าวขายให้โรงสีหรือลานข้าว ราคาขึ้นอยู่กับลานข้าว แต่เมื่อหันมาผลิตเมล็ดพันธุ์ มีราคารับประกันให้ จึงกังวลเพียงว่าจะส่งผลผลิตได้มากแค่ไหน พร้อมกล่าวขอบคุณเจ้าหน้าที่ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวสกลนครที่เข้ามาดูแลกลุ่มมาโดยตลอด
เมื่อผ่านครบ 6 ด่าน เมล็ดพันธุ์ก็พร้อมเดินทางถึงมือชาวนาในสกลนคร นครพนม และพื้นที่ใกล้เคียง เพราะเมล็ดพันธุ์ที่ดีคือจุดเริ่มต้นของผลผลิตที่ดี และของความมั่นคงทางอาหาร
Advertisement
