
จังหวัดเชียงรายมีพื้นที่เพาะปลูกข้าวกว่าหนึ่งล้านสองแสนไร่ กว้างใหญ่พอที่จะเลี้ยงปากเลี้ยงท้องคนได้มากมาย แต่ในวันที่ยังไม่มีศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวเชียงราย ชาวนาแถบนี้ต้องขับรถข้ามจังหวัดไปถึงพะเยาเพื่อหาซื้อเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพดี ค่าน้ำมัน ค่าเวลา ค่าเหนื่อย ทุกบาททุกสตางค์ล้วนบวกเข้าไปในต้นทุน ที่ชาวนาแบกอยู่แล้วจนหลังแอ่น ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวเชียงรายที่ถูกก่อตั้งขึ้นเมื่อตุลาคม 2568 จึงไม่ใช่แค่อาคารคอนกรีตบนพื้นที่ 138 ไร่ แต่มันคือคำตอบ มันคือสิ่งที่ควรมี
นางศิราพร เชื้ออ้วน รักษาการผู้อำนวยการศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวเชียงราย หญิงที่ดูเหนียวแน่นเหมือนรากข้าวที่หยั่งลึกในดิน บอกเล่าถึงภารกิจหน้าที่ของศูนย์แห่งนี้ว่า ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวเชียงราย เป็นหน่วยงานใหม่ที่จัดตั้งขึ้นภายใต้กองเมล็ดพันธุ์ข้าว กรมการข้าว กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ โดยมีความมุ่งมั่นสนับสนุนให้เกษตรกรในพื้นที่ มีเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพดีใช้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งกลุ่มเกษตรกรในโครงการระบบส่งเสริมการเกษตรแบบแปลงใหญ่ ที่จะได้ทั้งเรื่ององค์ความรู้ด้านข้าว ตั้งแต่เมล็ดพันธุ์ การดูแลรักษา การใช้เทคโนโลยี รวมจนถึงการแปรรูปผลิตภัณฑ์ที่เกิดจากข้าว
รักษาการผู้อำนวยการศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวเชียงราย ยังอธิบายรายละเอียดเพิ่มอีกว่า การสนับสนุนเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพดี ให้โครงการระบบส่งเสริมเกษตรแบบแปลงใหญ่มีความสำคัญคือ เกษตรกรรายย่อย ที่ผลิตเองแล้วหาแหล่งตลาดไม่ได้ สามารถรวมกลุ่มเพื่อวางแผนการผลิตร่วมกัน เพื่อยกระดับคุณภาพมาตรฐานของผลิตภัณฑ์ รวมถึงคุณภาพเมล็ดพันธุ์ข้าว จะได้มีอำนาจในการต่อรองทางด้านการตลาด ซึ่งโครงการนี้จะช่วยให้เกษตรกร สามารถลดต้นทุนการผลิต เพิ่มผลผลิต ส่งเสริมให้เกษตรกรมีอาชีพที่มั่นคงในอนาคตต่อไป
“ในฐานะของศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวเชียงราย ซึ่งเป็นหน่วยงานใหม่ที่จัดตั้งขึ้น ภายใต้ของกองเมล็ดพันธุ์ข้าว กรมการข้าว ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวเชียงราย มีความมุ่งมั่นที่จะให้เกษตรกร ที่ไม่มีเมล็ดพันธุ์ดีได้ใช้ ได้ใช้เมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพดีในพื้นที่ ส่วนระบบการส่งเสริมแบบแปลงใหญ่ ในฐานะของศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวเชียงราย ซึ่งเป็นหน่วยงานภาครัฐที่ตั้งอยู่ในจังหวัดเชียงราย ก็มีการสนับสนุน เรื่ององค์ความรู้ด้านข้าว ตั้งแต่เมล็ดพันธุ์ข้าว การดูแลรักษา การใช้เทคโนโลยี รวมจนถึงการแปรรูปของผลิตภัณฑ์ที่เกิดจากข้าว” รักษาการผู้อำนวยการศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวเชียงราย กล่าว
ในปี 2569 จังหวัดเชียงราย มีกลุ่มเกษตรกรที่เข้าร่วมโครงการระบบส่งเสริมเกษตรแบบแปลงใหญ่ทั้งหมด 116 กลุ่ม เป็นเกษตรกรอยู่ที่ 7,475 ราย ครอบคลุมพื้นที่ถึง 88,566 ไร่ และหลังเข้าร่วมโครงการ กลุ่มเกษตรกรสามารถเพิ่มผลผลิตได้ถึง 3 เปอร์เซ็นต์ และลดต้นทุนได้ถึง 10 เปอร์เซ็นต์
เมล็ดพันธุ์ข้าวที่ดี สำหรับระบบส่งเสริมเกษตรแบบแปลงใหญ่ จึงไม่ใช่แค่มีความสมบูรณ์ แข็งแรง งอกสม่ำเสมอ ให้ผลผลิตดี ทนทานต่อโรคและสภาพแวดล้อมเท่านั้น แต่ในอีกมุมหนึ่งของเกษตรกร การมีเมล็ดพันธุ์ข้าวที่ดียังหมายถึง ความมั่นคงของครอบครัว ความมั่นคงในอาชีพ ความภาคภูมิใจ และการส่งต่อข้าวคุณภาพดีสู่ผู้บริโภค...เพราะเมล็ดข้าวพันธุ์ดี คือจุดเริ่มต้นของความหวัง และคุณภาพชีวิตที่ดี
Advertisement