"โรม" นำทีมกมธ.กฎหมายฯลงพื้นที่ทับลาน ฟังชาวบ้านแก้ปมที่ดินทับซ้อน

"โรม"นำทีมกมธ.กฎหมายฯลงพื้นที่ทับลานฟังชาวบ้านน้ำตาคลอโชว์สิทธิหลังโดนคุก2ปียื่น9ข้อทวงคืนความยุติธรรม ด้าน"ทวี"ชงนิรโทษกรรม-ตั้งศาลสิ่งแวดล้อมแก้ปม

(3 ก.ค.69) นายรังสิมันต์ โรม สส.บัญชีรายชื่อ พรรคประชาชน ในฐานะประธานคณะกรรมาธิการการกฎหมาย การยุติธรรมและสิทธิมนุษยชน พร้อมด้วยคณะกรรมาธิการฯ อาทิ พันตำรวจเอก ทวี สอดส่อง สส.บัญชีรายชื่อ หัวหน้าพรรคประชาชาติ, นายเลาฟั้ง บัณฑิตเทอดสกุล สส.บัญชีรายชื่อ พรรคประชาชน, พลเอก วิทวัส รชตะนันทน์ อดีตประธานผู้ตรวจการแผ่นดิน (คตง.) ลงพื้นที่รับฟังความเห็น ภาคประชาชนและการแก้ไขปัญหาทางกฎหมาย เกี่ยวกับที่ดินทับซ้อนในเขตอุทยานแห่งชาติทับลาน ต.ไทยสามัคคี อ.วังน้ำเขียว จ.นครราชสีมา

โดยนายประกอบ สิริวงศ์เทาสะอาด นายกองค์การบริหารส่วนตำบลไทยสามัคคี ได้พาคณะกรรมาธิการฯ ลงไปดูพื้นที่ที่มีปัญหา ตรงบริเวณวัดไผ่ ห่างจากถนน 304 ประมาณ 200-300 เมตร ซึ่งพื้นที่นับจากวัดลงมา จะถูกอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ประกาศเขตพื้นที่อุทยานฯ ไปทับซ้อนกับพื้นที่ชาวบ้าน เมื่อปี 2524

รวมถึงพาไปดูบ้านของชาวบ้านของนางปิ่นแก้ว ที่ถูกกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ยื่นฟ้องร้องในปี พ.ศ. 2555 ในข้อหาบุกรุกพื้นที่ป่า หลังมีการเปิดร้านค้าขายอาหาร และปัจจุบันอยู่ระหว่างการต่อสู้ทางกฎหมายขั้นฎีกา หลังถูกศาลชั้นต้น และศาลอุทธรณ์ พิพากษาให้จำคุก 2 ปี โดยนางปิ่นแก้ว ได้พยายามยื่นเอกสารหลักฐาน เช่น ที่ดิน ภ.บ.ท.5 (ภาษีบำรุงท้องที่) ต่อนายรังสิมันต์ เพื่อยืนยันความบริสุทธิ์ว่า ได้อาศัยอยู่ในพื้นที่มาตั้งตั้งแต่รุ่นพ่อ-รุ่นแม่ ถึงขั้นมีบ้านเลขที่ แต่กลับถูกฟ้องร้อง และถูกสั่งปิดร้านอาหาร ทำให้ขาดรายได้ในการดำรงชีพ อีกทั้งต้องเสียเงินทั้งค่าทนายความ และจ่ายค่าปรับให้ศาลฯ ทั้งหมด 200,000 บาท แต่ต้องขอผ่อนจ่าย เดือนละ 3,000 บาท ทุกวันนี้หาเงินยากลำบากมาก เพราะร้านถูกสั่งปิด ต้องอาศัยขอเงินจากลูก ๆ คนละ 1,000 บาท เพื่อมาจ่ายให้ศาลฯ ในทุกเดือน โดยนางปิ่นแก้ว ถึงกับร้องไห้ต่อหน้านายรังสิมันต์ ก่อนระบุว่า “หลานมาถามว่า ถ้าโดนไล่ที่แล้วพวกเราจะไปอยู่ที่ไหน พวกเราอยู่มากันตั้งแต่เกิด” พร้อมขอให้คณะกรรมาธิการฯ คืนความเป็นธรรมให้ด้วย พร้อมยอมรับว่า พื้นที่ของตนอยู่ในกลุ่มที่ 4 นอกเขตพื้นที่ ส.ป.ก. เพราะว่า อยู่กันมาตั้งตั้งแต่เกิด ก่อนที่จะประกาศเป็นเขตพื้นที่อุทยานฯ เมื่อปี 2524 ซึ่งชาวบ้านต้องการให้รัฐบาลแก้ไขปัญหาด้วยการยึดหลักเขตที่ 43 ที่ ครม.มีมติให้ปรับปรุงเส้นแนวเขตอุทยานแห่งชาติทับลานปี พ.ศ. 2543

จากนั้นนายเลาฟั้ง ได้อธิบายว่า ชาวบ้านที่ถูกฟ้องร้อง ซึ่งจากการฟังคำให้สัมภาษณ์นายสุชาติ ชมกลิ่น รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ระบุว่า หากผู้ใดถูกฟ้องร้อง จะถูกแยกออกจากการพิสูจน์สิทธิ์ และต้องถูกดำเนินคดีต่อไป จะไม่สามารถมาพิสูจน์สิทธิ์กับ คณะกรรมการพิสูจน์สิทธิรายแปลง เพื่อแก้ไขปัญหาที่ดิน ป่าทับลาน ที่นายสุชาติ แต่งตั้งขึ้นมาได้

ด้านพันตำรวจเอก ทวี เสนอว่า เรื่องนี้ต้องเสนอให้มีการนิรโทษกรรม แก่ชาวบ้าน ทั้งคดีแพ่ง และคดีอาญา ในกรณีที่รับประกาศทับพื้นที่ประชาชน ใครที่ถูกดำเนินคดีต้องปล่อยออกมา ใครที่อยู่ในเรือนจำต้องปล่อยออกมา ใครที่ถูกบังคับคดีต้องยกเลิก แต่มีเงื่อนไขว่า ต้องไม่ใช่ทุนเทา ไม่เป็นนายทุน หรือเป็นนอมินีเด็ดขาด เพราะเห็นใจชาวบ้านที่ไปต่อสู้ในชั้นศาลฯ แล้วแพ้ทุกศาลฯ เนื่องจากว่า ศาลฯ จะพิจารณาตามหลักกฎหมาย คือ เส้นเขตอุทยานฯ ที่ประกาศเมื่อปี 2524 โดยไม่ได้นำมติคณะรัฐมนตรี ที่ให้ยึดแนวเขตปี 2543 มาประกอบคำวินิจฉัย จึงทำให้ชาวบ้าน ที่อยู่ก่อนป่ามีความผิด ซึ่งปี 43 มีการพิสูจน์สิทธิ์มาก่อนแล้ว ดังนั้นต้องแยกออกมาก่อน ซึ่งตนดูข้อกฎหมายแล้ว สามารถแก้ไขได้ด้วยการนิรโทษกรรม

อย่างไรก็ตามหากศาลฯ ยังเป็นแบบนี้ เห็นควรว่า ควรใช้กระบวนการนิติสงคราม ตนคิดว่า ต้องไปตั้งศาลสิ่งแวดล้อมและที่ดิน เพื่อสร้างความเข้าใจใหม่

โดยคณะกรรมาธิการฯ ได้ไปรับฟังความคิดเห็นชาวบ้านที่ศาลาประชาคม หมู่บ้านไทยสามัคคี ซึ่งนายรังสิมันต์ เปิดเผยว่า ตนเองเดินทางมาที่อุทยานแห่งชาติทับลานเป็นครั้งแรก โดยย้ำว่า จะต้องแยกป่าออกจากชุมชน และพี่น้องประชาชนที่มาก่อนประกาศเขตอุทยานสมควรที่จะได้รับสิ่งที่พึงจะได้รับ อย่างไรก็ตามเรื่องดังกล่าวมีการทำให้เป็นวาระระดับชาติ และเกิดการถกเถียงกันผ่าน “เซฟทับลาน” ซึ่งเราจะต้องไม่เหมารวม กมธ.การกฎหมายฯ จึงขอเป็นกำลังส่วนหนึ่งในการแก้ไขเรื่องนี้ ซึ่งตนเห็นด้วยว่า ไม่ต้องพิสูจน์สิทธิ์กันอีกแล้ว เพราะเราพิสูจน์สิทธิ์กันมาเยอะแล้ว

นายรังสิมันต์ กล่าวอีกว่า วันนี้เราต้องไม่ทำให้บางปัญหาถูกเหมารวมทุกคน ซึ่งทุกหน่วยงานต้องทำหน้าที่อย่างตรงไปตรงมา และพร้อมจะเป็นกลไกที่จะแก้ไขปัญหากับชาวบ้าน และตนจะนำเรื่องนี้ เข้าสู่การพิจารณาของคณะกรรมาธิการฯ ภายในเดือนนี้ จะสามารถบรรจุวาระได้ และก็จะเชิญหน่วยงานที่มีอำนาจการตัดสินใจในหลายหน่วย เพื่อมาชี้แจงต่อคณะกรรมาธิการฯ และนำไปสู่การแก้ไขปัญหา และตนคิดว่า ปัญหานี้ควรจะจบได้แล้ว ซึ่งจากการลงพื้นที่วันนี้ก็จะรวบรวมข้อเท็จจริงทั้งหมด เข้าไปรายงานต่อคณะกรรมาธิการฯ พร้อมยืนยันว่า ไม่ว่า ใครจะว่า ให้ตนเสียหายยังไง ขอยืนยันว่า ตนไม่มีส่วนได้ส่วนเสีย แม้แต่นิ้วก้อยเดียว

นายสมบูรณ์ สิงกิ่ง ภาคประชาชน ในฐานะคณะทำงานแก้ไขที่ดิน จังหวัดนครราชสีมา อธิบายว่า พื้นที่ที่เป็นปัญหา ประกอบด้วย พื้นที่ 97 หมู่บ้าน 15 ตำบล 2 จังหวัด ได้แก่ จังหวัดนครราชสีมา และปราจีนบุรี โดยมีการประกาศเขตอุทยานแห่งชาติทับลานเมื่อปี 2524 และใช้มาตราส่วน 1:500,000 ครอบคลุม 1.3 ล้าน ไร่ มีการประกาศเขตอุทยานป่าวังน้ำเขียว ป่าครบุรี และป่าแก่งดินสอ ซึ่งเป็นป่าเสื่อมโทรม และมีการให้สัมปทานป่าเมื่อปี 2517 ซึ่งมีประชาชนที่อาศัยอยู่จุดนี้ ขณะที่ปี 2521 มีการประกาศกฤษฎีกาประกาศพื้นที่เป็น ส.ป.ก.โดยปัญหามีอยู่ 2 ส่วนคือ พื้นที่ป่าอยู่นอกเขตอุทยาน และพื้นที่ชุมชนที่ควรอยู่นอกเขตอุทยาน กลับอยู่ในเขตอุทยาน ซึ่งถือเป็นความผิดพลาดในการใช้มาตราส่วน 1:500,000

ทั้งนี้มีความพยายามในการปรับปรุงงานแบ่งที่อุทยานตั้งแต่ปี 2534 ก่อนที่จะมีมติ ครม.ในปี 2543 กำหนดแนวเขต 2543 จากนั้นมีการสำรวจแนวเขตใน 5 อำเภอ เมื่อปี 2545 แต่ไม่ได้ดำเนินการต่อ ก่อนที่ปี 2548 พื้นที่ทับลานได้ขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกทางธรรมชาติจากยูเนสโก ซึ่งข้อเสนอแนะของยูเนสโก 7 ข้อหลักได้ลงทะเบียนเป็นมรดกโลก 1 ใน 7 ข้อเสนอแนะ ระบุไว้ว่า จะต้องดำเนินกิจกรรมที่เสริมสร้างความร่วมมือจากชาวบ้าน และชุมชนในการอนุรักษ์ผืนป่า เพื่อเป็นหลักประกันในสถานภาพมรดกโลก ซึ่งเรื่องนี้ไม่ได้ทำ และมีการจับกุมชาวบ้าน

อย่างไรก็ตามที่ผ่านมามีการจับกุมดำเนินคดีประชาชนไปแล้ว 552 คดี อย่างไรก็ตามในวันที่ 14 มีนาคม 2566 ครม.ในสมัยพลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา ได้เห็นชอบให้มีการแก้ปัญหาชาติทับซ้อน กลับเขตปฏิรูปที่ดินรัฐโดยยึดแนวเขตตามโครงการ One Map

ขณะที่นายสมบูรณ์ ตัวแทนภาคประชาชน กล่าวถึงพื้นที่ 5 กลุ่มตามมติคณะกรรมการอุทยานแห่งชาติที่มีการประชุมเมื่อวันที่ 15 มิถุนายน 2569 กำหนดแนวทางจัดการปัญหาที่ดินทับซ้อนในเขตอุทยานแห่งชาติทับลาน แบ่งเป็น 5 กลุ่ม ได้แก่ 1. พื้นที่ ส.ป.ก. จำนวน 53,416 ไร่ 2. โครงการหมู่บ้านตัวอย่างไทยสามัคคี 8,328 ไร่ 3.พื้นที่ พมพ./คจก. 87,500 ไร่ เห็นควรเพิกถอนออกจากเขตอุทยานฯ โดยจะทำประชามติสอบถามความต้องการรูปแบบสิทธิ์ของราษฎร 4.พื้นที่อื่นนอกเขต ส.ป.ก. และโครงการมั่นคง 109,420 ไร่ 5.พื้นที่ราชพัสดุ 6,621 ไร่

ส่วนกลุ่มที่มีปัญหาคือกลุ่มที่ 4 หนึ่งในนั้นคือ พื้นที่บ้านไทยสามัคคี นายสมบูรณ์ ได้โชว์หลักฐานการจัดตั้งหมู่บ้านเพื่อความมั่นคงในปี 2520 ปี ที่มีการอพยพชาวบ้านจากมูลหลง มูลสามง่าม และคลองตาดดำมาตั้งหมู่บ้านไทยสามัคคี ตามนโยบายของพโทเปรม ติณสูลานนท์ แม่ทัพภาคที่ 2 ในขณะนั้น

สิ่งที่กังวลคือ ขบวนการ IO ของกรมอุทยานฯ โดยการสร้างกระแสอนุรักษ์ “เซฟทับลาน” โดยเฉพาะบัญชีของ นาย ชัยวัฒน์ ลิ้มลิขิตอักษร และเพจต่าง ๆ ของกรมอุทยานฯ ข้าราชการกินเงินเดือนภาษีประชาชน ขออย่ามาซ้ำเติมเรา ทั้งนี้มีข้อเสนอแนะต่อ กมธ.การกฎหมายฯ จำนวน 9 ข้อ ได้แก่

1.ขอให้ตรวจสอบมติคณะกรรมการอุทยานเมื่อวันที่ 15 มิถุนายน 2569 ว่าเป็นไปตามระเบียบกฎหมายอำนาจหน้าที่และขัดต่อมติ ครม.หรือไม่

2.ขอให้ตรรจสอบคำสั่งกระทรวทรัพยากรรรรมหาติและสิ่งแวดล้อมที่แต่งตั้งคณะทำงานขับเคลื่อนกำกับติดตาม และตรวจะอบพื้นที่ที่มีการใช้ประโยชน์

จากชุมชนที่ 2/2569 เป็นไปตามระเบียบกฎหมายหรือไม่

3.ขอให้มีการตรวจงบประมาณการปรับปรงแนวอุทยานในการยกเลิกรีเซฟ ของแนวเขตผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในปี 2554 ว่า เป็นไปตามกฎหมายหรือไม่

4.การใช้แนวเขต ปี 2524 เป็นไปกฎหมายหรือไม่ รวมถึงการจับกุมดำเนินคดีเป็นการละเมิดสิทบุคคลหรือชุมชนหรือไม่

5.ให้คณะกรรมาธิการฯ เรียกหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

ชี้แจงข้อเท็จจริง

6.ขอให้คณะกรรมาธิการเร่งดำเนินผลักดันให้มีกระบวนการออกหมายนิรโทษกรรม เพื่อเป็นการเยียวยาผู้ที่ถูกดำเนินคดีโดยไม่เป็นธรรม

7. กระบวนการ IO ของอุทยานฯ โดยการสร้างกระแสอนุรักษ์ "เซฟทับลาน“ เป็นการคุกคามด้อยค่าละเมิดสิทธิส่วนบุคคลให้ถูกใส่ร้ายจากสังคม

8.มีมาตรการเยียวยาผู้ที่ได้รับผลกระทบจากการดำเนินการที่ผิดพลาดตลอดระยะเวลาที่ผ่านมา

9.ให้กรรมาธิการตรวจสอบ สคทช. ว่า ได้ปฏิบัติตามระเบียบกฎหมายอำนาจหน้าที่ และมติ ครม.

ด้านอดีตประธานผู้ตรวจการแผ่นดิน ระบุว่า สมัยที่ตนเองได้รับตำแหน่งได้รับเรื่องร้องเรียน เนื่องจากการประกาศเขตป่าทับที่ทำกิน กว่า 50,000 เรื่อง ซึ่งที่ผ่านมาผู้ตรวจการแผ่นดิน ได้ลงพื้นที่สำรวจข้อเท็จจริง และมีการประกาศแนวเขตที่แท้จริง ควรจะต้องเป็นแนวเขตปี 2543 ซึ่งจะเป็นการแยกป่ากับชุมชนออกจากกัน เพียงแต่ว่า การสำรวจในปีดังกล่าว ยังไม่สิ้นสุด ขั้นตอนคือ ยังไม่ได้เสนอเข้า ครม.เรื่องจึงค้างท่อ ทำให้ปี 2552-2553 มีการจับกุมประชาชนที่อยู่ในแนวเขตป่า 500 กว่าคดี ก่อนที่ในปี 2562 ผู้ตรวจการแผ่นดินจะมีคำวินิจฉัย เพื่อเสนอให้ปรับแนวเขตตามเส้นปี 2543

ดังนั้น 5 กลุ่ม ตรงไหนที่มีเสียงคัดค้านก็จะต้องมีการพิสูจน์สิทธิ์ หากของเป็นของเรา เราก็ไม่มีวันจะตกไปที่ไหนได้ ขอให้ชาวบ้านมีกำลังใจในการพิสูจน์ความจริง เชื่อว่า เรื่องนี้จะผ่านพ้นไปด้วยดี

จากนั้นคณะกรรมาธิการฯ ได้ไปดูพื้นที่รีสอร์ท (อิมภูฮิลล์ รีสอร์ที) ซึ่งหัวหน้าอุทยานแห่งชาติทับลาน ได้ติดป้ายประกาศไว้บริเวณด้านหน้ารีสอร์ท ให้ทำลายรื้อถอนสิ่งปลูกสร้าง พืชผลอาสิน หรือสิ่งอื่นใดที่ผิดไปจากสภาพเดิมออกไปให้พ้นจากอุทยานฯ หรือทำสิ่งนั้น ๆ กลับคืนสุขภาพเดิมแล้วแต่กรณี ให้เสร็จภายใน 30 วัน ซึ่งผู้สื่อข่าวพบว่า ปัจจุบันอยู่ระหว่างรื้อถอน และทุบทำลายตัวอาคารทิ้ง

ก่อนที่คณะกรรมาธิการฯ จะได้ไปสำรวจหลักเขต 43 ที่ชาวบ้านต้องการให้ภาครัฐยึดแนวเขตนี้ เป็นแนวเขตแบ่งแยกจากเขตอุทยานฯ และเขตชุมชม ซึ่งต้องให้ ครม.มีมติรับรองแนวเขตนี้อีกครั้ง หลัง ครม.มีมติยกเลิกใช้แนวเขตนี้เมื่อปี 15 มิ.ย. 2569 ที่ผ่านมา และแบ่งประเภทพื้นที่เป็น 5 กลุ่มแทน