งบ กทม. ปี 2569 กว่า 9.27 หมื่นล้านบาท เงินมาจากไหน และถูกใช้ไปกับอะไร

งบ กทม. ปี 2569 กว่า 9.27 หมื่นล้านบาท เงินมาจากไหน และถูกใช้ไปกับอะไร

 

กรุงเทพมหานครในฐานะเมืองหลวงและองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นรูปแบบพิเศษของประเทศไทย ต้องรับผิดชอบภารกิจที่ครอบคลุมตั้งแต่การจัดเก็บขยะ การดูแลถนน ระบบระบายน้ำ ไปจนถึงการให้บริการด้านสาธารณสุข การศึกษา และการพัฒนาเมืองในหลายมิติ

 

สำหรับปีงบประมาณ 2569 กรุงเทพมหานครได้ประกาศใช้ข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร เรื่อง งบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569

 

โดยกำหนดวงเงินงบประมาณรายจ่ายรวม 92,700,654,060 บาท หรือประมาณ 9.27 หมื่นล้านบาท เพิ่มขึ้นจากปีงบประมาณ 2568 ที่มีวงเงินราว 9 หมื่นล้านบาท

 

กรุงเทพมหานคร มีหน้าที่อะไร

 

กรุงเทพมหานครเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นรูปแบบพิเศษตามพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2528 มีสถานะและภารกิจแตกต่างจากเทศบาลทั่วไป เนื่องจากต้องรับผิดชอบการบริหารจัดการเมืองหลวงของประเทศ

 

ภารกิจของ กทม. ครอบคลุมตั้งแต่การรักษาความสะอาด การจัดเก็บขยะ การดูแลถนนและทางเท้า การวางผังเมือง การระบายน้ำและป้องกันน้ำท่วม การจัดการจราจรและขนส่งสาธารณะบางส่วน การควบคุมอาคาร การดูแลตลาดและที่จอดรถ ตลอดจนงานด้านสาธารณสุข โรงพยาบาล โรงเรียน พื้นที่สีเขียว การกีฬา และการพัฒนาชุมชน

 

งบประมาณ กทม. มาจากไหน

 

รายได้ของกรุงเทพมหานครแบ่งออกเป็น 2 ส่วนหลัก ได้แก่

 

1.รายได้ที่ กทม. จัดเก็บเอง เช่น ภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง ภาษีป้าย ภาษีน้ำมัน ค่าธรรมเนียมต่าง ๆ ค่าปรับ ค่าใบอนุญาต รายได้จากทรัพย์สิน และรายได้จากกิจการพาณิชย์ของ กทม.

 

2.รายได้ที่ส่วนราชการอื่นจัดเก็บให้ ซึ่งถือเป็นรายได้ก้อนใหญ่ของกรุงเทพมหานคร เช่น ภาษีมูลค่าเพิ่ม ภาษีรถยนต์ ภาษีสรรพสามิต ภาษีธุรกิจเฉพาะ และค่าธรรมเนียมเกี่ยวกับอสังหาริมทรัพย์

 

แม้กรุงเทพฯ จะเป็นเมืองเศรษฐกิจขนาดใหญ่ที่สุดของประเทศ แต่ยังคงพึ่งพารายได้ที่หน่วยงานของรัฐจัดเก็บและจัดสรรให้เป็นสัดส่วนสูง โดยรายได้ประมาณ 80-90% มาจากภาษีที่หน่วยงานอื่นจัดเก็บให้ ส่วนรายได้ที่ กทม. จัดเก็บเองมีสัดส่วนประมาณ 10-20%

 

งบประมาณรายจ่าย กทม.

 

ตลอดหลายปีที่ผ่านมา งบประมาณรายจ่ายของกรุงเทพมหานครอยู่ในระดับไม่ต่ำกว่า 7 หมื่นล้านบาทต่อปี และมีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดยมีวงเงินงบประมาณรายจ่ายในแต่ละปี ดังนี้

 

ปี 2559 จำนวน 70,424 ล้านบาท

ปี 2560 จำนวน 75,635 ล้านบาท

ปี 2561 จำนวน 79,047 ล้านบาท

ปี 2562 จำนวน 80,445 ล้านบาท

ปี 2563 จำนวน 83,398 ล้านบาท

ปี 2564 จำนวน 76,451 ล้านบาท

ปี 2565 จำนวน 79,855 ล้านบาท

ปี 2566 จำนวน 79,000 ล้านบาท

ปี 2567 จำนวน 90,789 ล้านบาท

ปี 2568 จำนวน 90,000 ล้านบาท          

ปี 2569 จำนวน 92,700.65 ล้านบาท

 

เงิน 9 หมื่นล้านบาท ถูกใช้ไปกับอะไร

 

เมื่อพิจารณาสัดส่วนการใช้งบประมาณของกรุงเทพมหานครในช่วงหลายปีที่ผ่านมา จะเห็นได้ว่างบประมาณส่วนใหญ่ถูกนำไปใช้กับภารกิจหลักในการบริหารจัดการเมืองและแก้ไขปัญหาสำคัญของกรุงเทพฯ

 

งบประมาณที่ได้รับการจัดสรรมากที่สุดคือ งบสำหรับการดำเนินงานของสำนักงานเขตและหน่วยงานส่วนกลาง คิดเป็นสัดส่วนประมาณ 26-30% ของงบประมาณทั้งหมด ใช้สำหรับการบริหารงานประจำและการให้บริการสาธารณะแก่ประชาชนในพื้นที่ต่าง ๆ

 

ลำดับถัดมาคือ งบด้านการบริหารจัดการพื้นที่และโครงสร้างพื้นฐาน รวมถึงงานด้านโยธา มีสัดส่วนประมาณ 14-20% ของงบรวม โดยใช้สำหรับการก่อสร้าง ปรับปรุง และบำรุงรักษาถนน สะพาน อุโมงค์ และโครงสร้างพื้นฐานที่จำเป็นต่อการพัฒนาเมือง

 

ส่วน งบด้านการรักษาความสะอาดและความเป็นระเบียบของเมือง มีสัดส่วนประมาณ 14-17% ครอบคลุมภารกิจด้านการจัดเก็บและกำจัดขยะมูลฝอย การดูแลความสะอาดพื้นที่สาธารณะ การควบคุมมลพิษ การแก้ไขปัญหาฝุ่นละออง และการเพิ่มพื้นที่สีเขียวในกรุงเทพมหานคร

 

ขณะที่ งบด้านการบริหารจัดการน้ำและระบบระบายน้ำ ได้รับการจัดสรรงบประมาณประมาณ 7-11% ของงบรวมในแต่ละปี เพื่อนำไปใช้ในการดูแลสถานีสูบน้ำ ขุดลอกคลอง บำรุงรักษาท่อและระบบระบายน้ำ รวมถึงอุโมงค์ระบายน้ำขนาดใหญ่ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการรองรับฝนตกหนักและลดความเสี่ยงจากปัญหาน้ำท่วมขังในพื้นที่เมือง

 

หน่วยงานที่ได้รับงบประมาณมากที่สุด

 

การจัดสรรงบประมาณแยกตามหน่วยงานของกรุงเทพมหานคร พบว่าสำนักงานเขตทั้ง 50 เขต ได้รับงบประมาณมากที่สุด โดยมีวงเงินรวมประมาณ 20,000 ล้านบาทต่อปี เพื่อใช้ในการดำเนินภารกิจประจำและให้บริการสาธารณะแก่ประชาชนในแต่ละพื้นที่

 

หน่วยงานที่ได้รับงบประมาณรองลงมาคือ สำนักการโยธา ซึ่งได้รับการจัดสรรงบประมาณประมาณ 9,000-10,000 ล้านบาทต่อปี สำหรับดำเนินโครงการก่อสร้างและปรับปรุงโครงสร้างพื้นฐานต่าง ๆ ของกรุงเทพมหานคร

 

ด้าน สำนักการระบายน้ำ ได้รับงบประมาณในระดับประมาณ 7,000-7,800 ล้านบาทต่อปี ในการบริหารจัดการน้ำของเมืองหลวง ทั้งการป้องกันและบรรเทาปัญหาน้ำท่วม การดูแลรักษาคลอง และการเพิ่มประสิทธิภาพระบบระบายน้ำในพื้นที่เสี่ยง

 

นอกจากนี้ ยังมีหน่วยงานที่ได้รับการจัดสรรงบประมาณในวงเงินค่อนข้างสูง ได้แก่ สำนักสิ่งแวดล้อม สำนักการแพทย์ และสำนักการจราจรและขนส่ง