“ไบเคอร์” ปลาสวยงามที่พบได้ทั่วไป แต่กลับเป็นตัวอย่างสำคัญของ “ปลา” ที่กำลังขึ้นมาอยู่บนบก

หากมีคำกล่าวว่า “ทุกชีวิตเริ่มต้นมาจากน้ำ” เชื่อว่าหลายคนคงตั้งคำถามถึงสิ่งมีชีวิตที่เป็นรอยต่อระหว่าง สัตว์น้ำที่กำลังวิวัฒนาการขึ้นมาบนบกแน่ๆ และถ้าคุณคือคนหนึ่งที่กำลังมองหาตัวอย่างของสิ่งมีชีวิตนั้นล่ะก็ เพียงแค่มองหาร้านขายปลาสักแห่งที่สวนจตุจักร และถามหา ปลาไบเคอร์ หรือ บิเชียร์ (Bichir) ดู เพราะถ้าที่ร้านนั้นมีปลาชนิดนี้ขายอยู่ ก็เชื่อได้เลยว่าคุณกำลังชมตัวอย่างของ “ปลา” ที่กำลังจะขึ้นมาอยู่บนบก ถึงจะฟังดูแปลกๆ ที่ปลาสวยงามชนิดนี้จะมีความสำคัญต่อสายวิวัฒนาการมากขนาดนี้ แต่เมื่อเทียบลักษณะทางกายภาพต่างๆ ของปลาชนิดนี้ให้ดี จะพบความเป็น Living Fossil หรือ ฟอสซิลที่ยังมีชีวิต อยู่บนตัวมันมากมาย ทั้งลักษณะเกล็ดทรงเป็นสี่เหลี่ยมรูปว่าวที่เรียกว่า กานอยด์ (Ganoid) ซึ่งพบได้เฉพาะในปลากระดูกแข็งยุคแรกเท่านั้น ทั้งยังมีถุงลมที่ทำให้หน้าที่คล้ายปอดซึ่งช่วยให้ปลาไบเคอร์สามารถอาศัยอยู่ในแหล่งน้ำที่มีออกซิเจนต่ำ หรืออยู่บนพื้นชื้นแฉะได้เป็นเวลานาน นอกจากนี้ ยังมีนักวิทยาศาสตร์บางคนที่เชื่อปลาไบเคอร์นั้นสามารถเดินบนบกได้ เนื่องจากลักษณะของครีบอกคู่แรกของมันที่มีความคล้ายคลึงกับของปลาซีลาแคนธ์มาก และถ้าซีลาแคนธ์สามารถใช้ครีบนี้เพื่อคลานไปตามก้นทะเลได้ ไบเคอร์ที่มีพัฒนากล้ามเนื้อที่สูงกว่าก็อาจจะสามารถคลานบนบกได้ ถึงจะเป็นแนวคิดที่ค่อนข้างเพ้อฝัน และไม่มีใครสามารถฟันธงเรื่องนี้เลย จนกระทั่งในปี ค.ศ.2014 นักวิจัยจากมหาวิทยาลัย McGill University ประเทศแคนาดา ได้เริ่มต้นการค้นหาความลับที่ซ่อนอยู่ในครีบคู่หน้าของปลาไบเคอร์ โดยทำการปรับเปลี่ยนสภาพแวดล้อมของปลาไบเคอร์ตัวหนึ่ง ให้อยู่ในที่เลี้ยงที่มีระดับน้ำต่ำลงเรื่อยๆ จนถึงขั้นที่มันถูกทิ้งไว้บนพื้นชื้นๆ เท่านั้น จากการทดลองนี้เองที่ทำให้นักวิจัยพบว่า ปลาไบเคอร์ซึ่งถูกปรับเปลี่ยนสภาพแวดล้อมนั้นมีการใช้ครีบอกเหมือนกับเท้า ขณะที่กำลังขยับลำตัวไปทางซ้ายทีขวาทีเพื่อเคลื่อนที่ไปข้างหน้า และลักษณะการใช้ครีบแบบนี้ ยังเด่นชัดกว่าปลาไบเคอร์ที่ถูกเลี้ยงอยู่ในน้ำตลอดเวลามาก […]

keyboard_arrow_up