‘สะพานติณสูลานนท์’ ความภูมิใจของชาวกรมทางหลวง

สะพานติณสูลานนท์ อีกสะพานหนึ่งของความภูมิใจของชาวกรมทางหลวง และเพื่อเป็นการระลึกถึง พล.อ.เปรม ติณสูลานนท์ ประธานองคมนตรีและรัฐบุรุษ ซึ่งในสมัยท่านดำรงค์ตำแหน่งนายกรัฐมนตรี ท่านได้มีส่วนสร้างโครงสร้างพื้นฐานของประเทศ ไว้อย่างมากมายหมายรวมถึงทางด้านถนน หรือทางหลวง ทั้งนี้ เป็นอีกเรื่องที่น่าปลาบปลื้มใจแก่ชาวกรมทางหลวงทุกท่านเนื่องจาก สะพานติณสูลานนท์ นั้นพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรรามาธิบดีศรีสินทรมหาวชิราลงกรณฯ พระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อครั้งดำรงพระราชอิสริยยศเป็นสมเด็จพระบรมโอรสาธิราช สยามมกุฎราชกุมาร เสด็จพระราชดำเนิน ทรงเปิด สะพาน ติณสูลานนท์ เมื่อวันที่ 25 กันยายน 2529

แต่เดิม การจราจรระหว่างตัวเมืองสงขลากับฝั่งตรงข้ามของทะเลสาบสงขลา โดยแพขนานยนต์ เป็นการคมนาคมของประชาชนที่อาศัยอยู่ในท้องถิ่นนี่เท่านั้น ต่อมา เมื่อกรมทางหลวงได้ก่อสร้างทางหลวงสายเลียบชายฝั่งทะเลด้านตะวันออก โดยเฉพาะเมื่อได้ก่อสร้างทางช่วงเขาแดง-ระโนด แล้วเสร็จในปี พ.ศ. 2518 ประชาชนจึงนิยมใช้เส้นทางสายนี้ในการสัญจรติดต่อระหว่างจังหวัดต่างๆในภาคใต้ตอนล่างมากยิ่งขึ้น แต่โดยที่เส้นทางหลวงสายเลียบชายฝั่งทะเลด้านตะวันออกยังขาดช่วงอยู่ที่ จ.สงขลา ดังนั้น ยวดยานที่มาจากฝั่งเขาแดงเพื่อไปยังฝั่ง อ.เมือง จ.สงขลา จึงต้องใช้แพขนานยนต์ซึ่งเดินระหว่างท่าที่ตัวเมืองกับท่าที่ฝั่งเขาแดง ปริมาณการจราจรที่เพิ่มมากขึ้นนี้ ได้ก่อให้เกิดความแออัดในบริเวณท่าข้ามมากยิ่งขึ้น จนเกินขีดความสามารถของแพขนานยนต์ที่จะให้บริการโดยรวดเร็วได้ในปี พ.ศ.2519 กรมทางหลวงได้ศึกษาความเหมาะสมของโครงการก่อสร้างเส้นทางคมนาคมที่ถาวรเพื่อเชื่อมฝั่งสงขลาทางตอนเหนือและทางตอนใต้ของทะเลสาบสงขลาเข้าด้วยกัน

โดยได้ศึกษาเปรียบเทียบแนวทาง 3 แนวด้วยกันคือ แนวทางที่ 1 จะเป็นทางหลวงจากกิ่งอำเภอควนเนียง จ.สงขลา ข้ามทะเลสาบสงขลาที่บริเวณบ้านปากจ่า ใกล้กับเขื่อนทะเลสาบสงขลา ไปเชื่อมกับทางหลวงหมายเลข 4083 (อ.ระโนด-เขาแดง ) ที่ระยะทางประมาณ 15 กม. จากหัวเขาแดงในเส้นทางนี้จะมีสะพานข้ามทะเลสาบสงขลาอยู่ 1สะพาน แนวทางที่ 2 คือแนวทางหลวงหมายเลข 4146 เชื่อมทางหลวงหมายเลข 407 (อ.เมืองสงขลา-อ. หาดใหญ่) ข้ามทะเลสาบสงขลาที่เกาะยอ ไปบรรจบทางหลวงหมายเลข 4083 ที่ระยะทาง ประมาณ 2 กม. จากหัวเขาแดง ในเส้นทางที่มีสะพานข้ามทะเลสาบสงขลาที่เกาะยอ รวมอยู่ด้วย 2 สะพาน และแนวทางที่ 3 จะเป็นทางหลวงผ่านตัวเมืองจังหวัดสงขลา ข้ามทะเลสาบสงขลาที่บริเวณปากทะเลสาบตรงหัวเขาแดง เชื่อมต่อกับหมายเลข 4083 ในเส้นทางนี้จะมีสะพานข้ามทะเลสาบสงขลาอยู่ 1 สะพาน

จากผลการศึกษาปรากฏว่า แนวทางที่ 2 จะให้ผลตอบแทนคุ้มค่าและเหมาะสมที่จะลงทุน ทั้งนี้เพราะโครงการก่อสร้างทางหลวงหมายเลข 4146 และสะพานเชื่อมทะเลสาบสงขลา สอดคล้องกับแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับที่ 4 ซึ่งสภาพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติได้จัดทำขึ้นโดยได้กำหนดเป้าหมายที่จะพัฒนาให้สงขลา-หาดใหญ่ เป็นเมืองหลักของภาคใต้ นอกจากนี้ยังมีแผนที่จะพัฒนาท่าเรือน้ำลึกที่จังหวัดสงขลาและมีเป้าหมายที่จะจัดตั้งนิคมอุตสาหกรรมในพื้นที่บริเวณที่ห่างจากจังหวัดสงขลาประมาณ 15 กม. ดังนั้นกรมทางหลวงจึงได้ทำการสำรวจและออกแบบสะพานข้ามทะเลสาบสงขลารวมทั้งเส้นทางหลวงหมายเลข 4146 ไปพร้อมกัน โดยได้จัดสรรงบประมาณเพื่อก่อสร้างงานดินของเส้นทางหลวงสายดังกล่าวเป็นช่วงๆ ตั้งแต่ปี พ.ศ.2520 เป็นต้นมาส่วนสะพานนั้นเมื่อได้ออกแบบและประกวดราคากลางมากถึงประมาณร้อยละ 60 จึงได้ยกเลิกการประกวดราคาในครั้งนั้น และได้ชะลอโครงการก่อสร้างสะพานข้ามทะเลสาบสงขลาเลื่อยมาเนื่องจากสถานะการเงินของประเทศไม่เอื้ออำนวย และแผนพัฒนาดังกล่าวก็ยังไม่แสดงว่าจะเป็นไปได้ตามแผน

จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2524 เมื่อรัฐบาลได้กำหนดนโยบายในแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติฉบับที่ 5 ว่าจะก่อสร้างท่าเรือน้ำลึกที่ฝั่งเขาแดง จังหวัดสงขลาจึงจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องเร่งรัดการก่อสร้างเส้นทางคมนาคมถาวรเชื่อต่อเส้นทางทั้งสองฝั่งทะเลสาบเข้าด้วยกัน เพื่อรองรับปริมาณการจราจรที่จะเพิ่มขึ้นจากการขนส่งสินค้า เข้า-ออก ท่าเรือ ด้วยเหตุดังกล่าว กรมทางหลวงจึงได้จัดทำโครงการ ก่อสร้างทางหลวงสายเลี่ยงตัวเมืองสงขลา หมายเลข 4146 เพื่อเชื่อมต่อทางหลวงหมายเลข 408 (สาย จ.สงขลา –จ.ปัตตานี) ทางหลวงหมายเลข407 (สาย อ.เมือง สงขลา – อ.หาดใหญ่) และทางหลวงหมายเลข 4083 (สายเขาแดง –อ.ระโนด)เข้าด้วยกันมีระยะทางยาวประมาณ 23 กิโลเมตร ในทางหลวงสายนี่ มีสะพานข้ามทะเลสาบสงขลาร่วมอยู่ด้วยกันในโครงการจำนวน 2 สะพาน และเนื่องจากสะพานทั้ง 2 สะพาน เป็นสะพานที่มีความยาวมาก ประกอบกับกรมทางหลวงต้องเร่งรัดงานก่อสร้างทางหลวงดังกล่าวให้แล้วเสร็จทันกับการก่อสร้างท่าเรือน้ำลึกสงขลา จึงได้แยกงานก่อสร้างสะพานทั้ง 2 สะพาน นี้ออกมาเป็นอีกโครงการหนึ่งต่างหากจากโครงการก่อสร้างทางหลวง โดยได้เสนอขอกู้เงินจากธนาคารพัฒนาเอเชีย เพื่อก่อสร้างสะพานข้ามทะเลสาบสงขลา เสริมไว้ในโครงการเงินกู้งวดเดียวกับที่ขอกู้มาเพื่อก่อสร้างท่าเรือน้ำลึกที่สงขลาและภูเก็ต

การออกแบบและก่อสร้าง
โครงการก่อสร้างสะพานติณสูลานนท์ ประกอบด้วยการก่อสร้างสะพาน 2 สะพาน รวมทั้งเชิงลาดคอสะพานเพื่อเชื่อมต่อส่วนของทางหลวงหมายเลข 4146 บนเกาะยอซึ่งอยู่ในบริเวณทะเลสาบสงขลา กับส่วนที่เหลือของทางหลวงดังกล่าวทางใต้ที่ชายฝั่งบ้านน้ำกระจาย อ.เมือง จ.สงขลา และทางเหนือที่ชายฝั่งเขาเขียว อ.เมือง จ. สงขลา ดังนี้

สะพานใต้ซึ่งเชื่อมฝั่งบ้านน้ำกระจายกับเกาะยอ ประกอบด้วยสะพานใหญ่ 1 สะพาน เป็นสะพานช่วงต่อเนื่องตลอดความยาวสะพาน มีขนาดช่วง 30 เมตร 2 ช่วง และช่วง 40 เมตรอีก 22 ช่วง รวมความยาว 940 เมตร และมีเชิง สะพานคอนกรีตเสริมเหล็กเชื่อมต่อสะพานใหญ่กับคันทางถนนที่ปลายทั้ง 2 ข้าง ยาวอีกข้างละ 100 เมตร สะพานแรกนี้จึงมีความยาวทั้งสิ้น 1,140 เมตร

สะพานเหนือซึ่งเชื่อมต่อระหว่างฝั่งด้านเหนือของเกาะยอกับฝั่งเขาเขียวประกอบด้วยสะพานใหญ่ 1สะพาน เป็นสะพานช่วงต่อเนื่องตลอดความยาวสะพาน มีขนาดช่วง 30 เมตร 2 ช่วง และช่วง 40 เมตรอีก 41 ช่วง รวมความยาว 1,700 เมตร ที่ปลายสะพานใหญ่ด้านฝั่งเกาะยอจะมีคันทางถม หินเชื่อมคอสะพานใหญ่กับถนนบนเกาะส่วนที่ปลายสะพานใหญ่ด้านฝั่งเขาเขียว มีเชิงสะพานคอนกรีตเสริมเหล็กยาว 100 เมตร เชื่อมต่อสะพานใหญ่กับถนนบนฝั่ง สะพานที่ 2 นี้จึงมีความยาวรวมทั้งสิ้น 1,800 เมตร

กรมทางหลวงเป็นผู้ดำเนินการออกแบบและกำหนดรายละเอียดของสะพานและโครงสร้างประกอบต่างๆ จนแล้วเสร็จ โดยมีวิศวกรที่ปรึกษาร่วมตรวจสอบและแก้ไขแบบอีกครั้งหนึ่งก่อนการประกวดราคาจ้างเหมา ซึ่งได้เปิดขายแบบเมื่อวันที่ 10 มิถุนายน พ.ศ.2526 จากผลการเปิดซองประกวดราคาเมื่อวันที่ 7 กันยายน พ.ศ. 2526 กรมทางหลวงจึงว่าจ้างให้บริษัท เบส เอนยิเนียริ่ง จำกัด ซึ่งเสนอราคาประเมินต่ำสุด ในวงเงินประมาณ 165 ล้านบาท เป็นผู้ดำเนินการก่อสร้าง โดยค่าก่อสร้างดังกล่าวร้อยละ 55 เป็นเงินกู้จากธนาคารพัฒนาเอเชีย ส่วนที่เหลือเป็นเงินงบประมาณสมทบและมีกำหนดเวลาในการก่อสร้างตามสัญญา รวม 30 เดือน

สะพานแห่งนี้ได้รับอนุมัติจากคณะรัฐมนตรี เมื่อวันที่ 7 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2527 ให้ตั้งชื่อว่า “สะพานติณสูลานนท์” ตามที่จังหวัดสงขลาได้เสนอเรื่องผ่านกระทรวงคมนาคม สะพานแห่งนี้นอกจากอำนวยประโยชน์ให้กับประชาชนในท้องถิ่นแล้ว ยังเป็นประโยชน์ต่อเศรษฐกิจโดยรวม ของประเทศอย่างมาก ทั้งในด้านการขนส่งผลผลิต ทางการเกษตร อุตสาหกรรม การท่องเที่ยวของประเทศ และการขนส่งสินค้าจากท่าเรือ

ต่อมาในปี 2545 กรมทางหลวง เพื่อเป็นการรองรับปริมาณจราจรที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว และสอดคล้องกับแผนการก่อสร้างปรับปรุงโครงข่ายทางหลวงสายหลัก ประกอบกับปริมาณจราจรที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว กรมทางหลวงจึงมีโครงการปรับปรุงทางหลวงหมายเลข408 ช่วงจากแยกน้ำกระจาย ผ่านเกาะยอ ไปอำเภอสิงหนครเป็นทาง4ช่องจราจร พร้อมกับก่อสร้างสะพานข้ามทะเลสาบสงขลา คู่ขนานไปกับสะพานเดิมทั้งสองแห่ง

อย่างไรก็ตามท่านที่ต้องการสอบถามข้อมูลการเดินทาง การเดินทางไปยังสถานที่ท่องเที่ยวต่างๆ การขอความช่วยเหลือบนทางหลวง สามารถสอบถามข้อมูลได้ที่สายด่วนกรมทางหลวง1586 โทรฟรี 24 ชม. ขอบคุณเส้นทางดีๆที่นำความสุขมาให้เรา.

keyboard_arrow_up