‘พระมหาพิชัยราชรถ’ เครื่องประกอบพระอิสสริยยศอัญเชิญพระโกศพระบรมศพของพระมหากษัตริย์ (คลิป)

ริ้วขบวนพระบรมราชอิสสริยยศ พระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพถือเป็นการถวายพระเกียรติสูงสุดแห่งองค์พระมหากษัตริย์ ประกอบด้วยเครื่องประกอบพระอิสสริยยศชั้นสูงสุด หนึ่งในนั้นคือพระมหาพิชัยราชรถ

พระมหาพิชัยราชรถเป็นเครื่องประกอบพระอิสสริยยศเพื่ออัญเชิญพระโกศพระบรมศพของพระมหากษัตริย์ และพระบรมวงศานุวงศ์ชั้นสูง ในปีพุทธศักราช 2338 พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช รัชกาลที่ 1 ทรงโปรดเกล้าให้สร้างขึ้นเพื่อใช้ในงานพระเมรุของพระปฐมบรมมหาชนกนาถ เพื่ออัญเชิญพระโกศออกถวายพระเพลิง ณ พระเมรุมาศท้องสนามหลวง

พระมหาพิชัยราชรถ มีขนาดกว้าง 4 เมตร 85 เซนติเมตร ความยาวรวมงอนรถ 18 เมตร สูง 11 เมตร 20 เซนติเมตร มีน้ำหนัก 13.7 ตัน รูปแบบของราชรถนั้นเต็มไปด้วยปรัชญาความเชื่อแบบศาสนาพราหมณ์ คือองค์บุษบกเปรียบเสมือนวิมานบนยอดเขาพระสุเมรุ ซึ่งเป็นที่อยู่ของทวยเทพ ห้อมล้อมด้วยสัตว์ป่าหิมพานต์ เช่นพญาครุฑและพญานาคที่เชื่อกันว่าจะนำพาดวงพระวิญญาณขององค์สมมติเทพกลับสู่สรวงสวรรค์

ที่ผ่านมา พระมหาพิชัยราชรถได้อัญเชิญพระโกศเจ้านายมาแล้ว 24 พระองค์ โดยครั้งล่าสุด ใช้ในการอัญเชิญพระโกศทรงพระศพสมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี เมื่อปี 2555

และสำหรับพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร กรมศิลปากรได้ดำเนินการบูรณะปฏิสังขรณ์ครั้งใหญ่เพื่อให้ราชรถมีความยิ่งใหญ่สมพระเกียรติ เช่นงานประดับกระจก และเสริมความมั่นคงแข็งแรงของงานโครงสร้างไม้ โดยใช้ภูมิปัญญาดั้งเดิมควบคู่กับองค์ความรู้ทางวิทยาศาสตร์ในการบูรณะสมบัติชิ้นสำคัญของชาติ

พระมหาพิชัยราชรถถือเป็นหัวใจของริ้วขบวนพระบรมราชอิสสริยยศงานพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร โดยจะปรากฏในริ้วขบวนที่ 2 หลังอัญเชิญพระโกศทองใหญ่จากพระยานมาศสามลำคาน

ที่ชั้นเกรินข้างบุษบก มีนายแพทย์ประสิทธิ์ วัฒนาภา คณบดีคณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล และ รศ.นพ.ประดิษฐ์ ปัญจวีณิน ผู้อำนวยการโรงพยาบาลศิริราช ทำหน้าที่ประคองพระโกศทองใหญ่ ใช้พลฉุดชักเพื่อเคลื่อนพระมหาพิชัยราชรถทั้งหมด 216 นาย แบ่งเป็นส่วนด้านหน้า 172 นาย ด้านหลัง 44 นาย และพลควบคุม 5 นาย เดินตามจังหวะเพลงพญาโศก เพลงสรรเสริญเสือป่า และสรรเสริญพระนารายณ์

ริ้วขบวนที่2 นี้จะยาตราจากหน้าวัดพระเชตุพนวิมลมังคลาราม ราชวรมหาวิหาร มาตามถนนสนามไชย เข้าสู่ถนนราชดำเนินใน ผ่านหน้ากระทรวงกลาโหม ศาลหลักเมือง และศาลฎีกา ก่อนเข้าสู่มณฑลพระราชพิธีท้องสนามหลวง

เมื่อพระมหาพิชัยราชรถเข้าสู่ท้องสนามหลวง เทียบเกยลาแล้ว จะเชิญพระโกศทองใหญ่ลงจากพระมหาพิชัยราชรถ เพื่อประดิษฐานพระโกศทองใหญ่ บนราชรถปืนใหญ่ส่วนหลัง แล้วเชิญมาเชื่อมกับราชรถปืนใหญ่ส่วนหน้า ที่จอดรออยู่ภายในรั้วราชวัตร แล้วเคลื่อนเข้าสู่ริ้วขบวนพระบรมราชอิสริยยศที่ 3 เวียนพระเมรุมาศโดยอุตราวัฏ ก่อนเทียบราชรถปืนใหญ่ที่เกรินบันไดนาคพระเมรุมาศ เชิญพระโกศทองใหญ่ขึ้นประดิษฐานบนพระจิตกาธานเป็นลำดับต่อไป.

keyboard_arrow_up