สมองเสื่อม…คืออะไร และจะดูแลอย่างไร..ไม่ให้เป็นโรคสมองเสื่อม

สมองเสื่อม…คืออะไร ?

ภาวะสมองเสื่อม คือกลุ่มอาการที่เกิดจากระบบการทำงานของสมองที่ค่อย ๆ เสื่อมลงหรือมีความบกพร่อง ซึ่งผู้ป่วยไม่ได้มีเพียงแค่ความบกพร่องในด้านความทรงจำเท่านั้น แต่จะรวมถึงด้านอื่น ๆ ด้วย ได้แก่ การใช้ความคิด การตัดสินใจ ความเข้าใจสิ่งต่าง ๆ การเรียนรู้ การใช้ภาษา หรือการเปลี่ยนแปลงทางด้านอารมณ์ เป็นต้น

จะทราบได้อย่างไรว่ามีอาการสมองเสื่อม ?
ในการตรวจแพทย์อาจต้องทดสอบความจำ การคำนวณ สังเกตการแก้ปัญหาง่ายๆ เพื่อหาสาเหตุว่าสมองเสื่อมจริงหรือไม่ซึ่งคนที่เป็นโรคสมองเสื่อมมักสูญเสียความจำที่เพิ่งเรียนรู้ใหม่ๆ แต่ความจำในอดีตมักจะยังดี ยกเว้นในกรณีที่เป็นมากหรือเป็นมานานๆ เพราะยังมีภาวะสมองเสื่อมเทียมที่ทำให้อาจดูเหมือนโรคสมองเสื่อมได้เช่นกัน

สมองเสื่อมจริงกับสมองเสื่อมเทียมต่างกันอย่างไร ?
-สมองเสื่อมจริง ส่วนใหญ่คนที่เป็นโรคมองเสื่อมจริง มักจะไม่ค่อยรู้ตัวว่าตัวเองเป็น แต่ญาติหรือคนใกล้ชิดหลายๆ คน จะสังเกตอาการ และให้ข้อมูลแก่แพทย์ทราบถึงความผิดปกติทางสมองที่ค่อยเป็นค่อยไป
-สมองเสื่อมเทียม ผู้ที่เป็นสมองเสื่อมเทียม มักจะบอกกับแพทย์โดยตรงว่าตัวเองหลงลืมง่าย และวิตกกังวลว่าจะเป็นโรคสมองเสื่อม

สมองเสื่อมเกิดขึ้นได้อย่างไร
เกิดจากความเสื่อม จะพบได้บ่อยในคนสูงอายุ ซึ่งจริงๆ แล้วก็เป็นไปตามกฎเกณฑ์ของธรรมชาติ และสังขาร ส่วนใหญ่ไม่สามารถแก้ไขให้ดีได้ดังเดิม สาเหตุใหญ่ๆ ที่ทำให้เกิดโรคสมองเสื่อมแบ่งได้ดังนี้
-สมองเสื่อมจากวัยชรา
-โรคอัลไซเมอร์
โรคสมองเสื่อมที่เกิิดจากเลือดไปเลี้ยงสมองไม่เพียงพอ
-ภาวะเลือดคั่งในสมอง หรือเนื้องอกในสมอง
-ภาวะขาดวิตามิน บี 12
-โรคติดเชื้อที่มีผลทางสมอง
-สมองเสื่อมจากการติดสุราเรื้อรังนานๆ
-ภาวะที่เกิดตามหลังการขาดออกซิเจน
นอกจากนี้ยังมีบางโรคทำให้เกิดสมองฝ่อบางส่วนเช่น โรคพาร์กินสัน ซึ่งทำให้เกิดอาการสั่น เคลื่อนไหวช้าลง เป็นต้น

ภาวะใดที่เรียกว่าสมองเสื่อมเทียม
ก่อนที่แพทย์จะบอกว่าเป็นโรคสมองเสื่อมแพทย์จำเป็นต้องตรวจแยกโรคสมองเสื่อมเทียมออกก่อน ซึ่งโรคสมองเสื่อมเทียมมีอาการที่พบได้บ่อย อันได้แก่ ภาวะที่เกิดจากความเครียด นอนไม่หลับความวิตกกังวล โรคซึมเศร้า และโรคจิตประสาทอื่นๆ ซึ่งมีผลทำให้ความคิดอ่านของสมองไม่ปกติ

การวินิจฉัยความผิดปกติทางระบบสมอง MRI (Magnetic Resonance Imaging)
เครื่อง MRI เป็นเครื่องตรวจวินิจฉัย ที่อาศัยพลังงานสนามแม่เหล็กผนวกกับคลื่นวิทยุและคอมพิวเตอร์ เข้ามาช่วยในการสร้างภาพอวัยวะภายในร่างกาย MRI มีประโยชน์มากในการตรวจหาความผิดปกติของระบบสมอง ระบบประสาทไขสันหลัง กระดูกและข้อต่างๆ ภาพ MRI ที่ได้

จะดูแลอย่างไร..ไม่ให้เป็นโรคสมองเสื่อม
การป้องกันในสิ่งที่ทำได้ย่อมเป็นสิ่งที่ดีที่สุด เราไม่สามารถหยุดยั้งความเสื่อมตามธรรมชาติได้ แต่เราสามารถดูแลสุขภาพของเราให้ดี เช่น ควบคุมความดันโลหิตสูง เบาหวาน ไขมัน ให้อยู่ในเกณฑ์ปกติอย่างสม่ำเสมอไม่สูบบุหรี่ ไม่ดื่มเหล้า หลีกเลี่ยงสารเสพติด ซึ่งจะมีผลทำลายสุขภาพในระยะยาว

ขอบคุณข้อมูลจาก : โรงพยาบาลรามคำแหงพบแพทย์